Trump ανακοίνωσε συμφωνία με τον Putin για εισαγωγή ρωσικού ντίζελ – δημοσιεύτηκε η άδεια του αμερικανικού Υπουργείου Οικονομικών

Γιατί έχει σημασία

Η συμφωνία αίρει μια κεντρική αμερικανική κύρωση στις εισαγωγές ρωσικής ενέργειας λιγότερο από ένα μήνα πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου, με τον Trump να επικαλείται την ανάγκη μείωσης των τιμών ντίζελ που είχαν αυξηθεί λόγω του πολέμου με το Ιράν. Ενδέχεται να διοχετεύσει εκατοντάδες εκατομμύρια έως δισεκατομμύρια δολάρια σε έσοδα προς τη Ρωσία, η οποία διεξάγει πόλεμο κατά της Ουκρανίας. Μέλη και των δύο κομμάτων δημόσια επέκριναν ή αντιτάχθηκαν στη συμφωνία, και ανακοινώθηκε διμερικοπολιτική νομοθετική προσπάθεια για την ανατροπή της.

Τι συνέβη

Στις 9 Οκτωβρίου 2026, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump ανακοίνωσε ότι κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής επικοινωνίας με τον Ρώσο Πρόεδρο Vladimir Putin επετείτευχθη συμφωνία για την άμεση προμήθεια 300.000 τόνων ρωσικού ντίζελ στις αμερικανικές και διεθνείς αγορές. Η πρώτη παρτίδα ανέρχεται σε περίπου 2,25 εκατομμύρια βαρέλια. Προβλέπεται επιπλέον 500.000 τόνοι τον Νοέμβριο, 1 εκατομμύριο τόνοι στη συνέχεια και ενδεχομένως 3 εκατομμύρια τόνοι ακόμη, ανάλογα με την κατάσταση των ρωσικών διυλιστηρίων.

Την ίδια ημέρα, το Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC) του αμερικανικού Υπουργείου Οικονομικών εξέδωσε τη Γενική Άδεια 135, η οποία επιτρέπει ορισμένες συναλλαγές με ρωσικό ντίζελ έως τις 7 Απριλίου 2027. Ο Trump αιτιολόγησε την κίνηση με την ανάγκη μείωσης των τιμών καυσίμων που είχαν αυξηθεί εξαιτίας ενός πολέμου με το Ιράν, λιγότερο από ένα μήνα πριν τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου.

Η συμφωνία αντιμετώπισε έντονη κριτική τόσο από Δημοκρατικούς όσο και από Ρεπουμπλικάνους, οι οποίοι υποστήριξαν ότι έρχεται σε αντίθεση με τον νόμο του 2022 για την απαγόρευση εισαγωγών ρωσικής ενέργειας και με τις κυρώσεις που ο ίδιος ο Trump υπέγραψε τον Σεπτέμβριο. Γερουσιαστές όπως οι Murkowski, Collins, Shaheen, Tillis, Blumenthal και Schumer, καθώς και μέλη της Βουλής όπως οι Fitzpatrick και Bacon, ζήτησαν την ακύρωση της συμφωνίας, ενώ ο Fitzpatrick ανακοίνωσε διμερικοπολιτικό νομοσχέδιο για τον αποκλεισμό κάθε αγοράς ρωσικού πετρελαίου. Μετά την ανακοίνωση, τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης ντίζελ υποχώρησαν κατά περίπου 5%, αν και αναλυτές της Wood Mackenzie και της Commodity Context εξέφρασαν αμφιβολίες για το αν οι όγκοι θα οδηγήσουν σε διαρκή μείωση των τιμών.

Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές

Η ουκρανική κάλυψη παρουσιάζει τη συμφωνία ως προδοσία της Ουκρανίας από τον Trump και διερωτάται τι αποκομίζει η Ρωσία και τι κοστίζει στην ουκρανική πολεμική προσπάθεια. Τα ουκρανικά δημοσιεύματα αναδεικνύουν τα έσοδα που θα εισπράξει ο Putin – εκτιμώμενα σε 300–450 εκατομμύρια δολάρια για την πρώτη παρτίδα και πιθανόν 4,8–7,2 δισεκατομμύρια δολάρια αν πραγματοποιηθούν όλοι οι ανακοινωμένοι όγκοι –, καθώς και τον ρόλο του ειδικού απεσταλμένου του Putin Kirill Dmitriev, ο οποίον ζητούσε από τον Σεπτέμβριο τέτοιες άδειες για μεγάλες ρωσικές πετρελαϊκές εταιρείες. Η κάλυψη υπογραμμίζει επίσης ότι η συμφωνία ανταμείβει τη ρωσική επιθετικότητα τη στιγμή που η Ουκρανία πλήττει τα ρωσικά διυλιστήρια, με πρώην Ρεπουμπλικάνο βουλευτή να καλεί την Ουκρανία να διπλασιάσει τα πλήγματά της κατά της ρωσικής πετρελαϊκής υποδομής.

Πώς το περιγράφουν οι διεθνείς πηγές

Το γερμανόφωνο δημοσίευμα πλαισιώνει τη συμφωνία ως «προδοσία» της Ουκρανίας εκ μέρους του Trump και διερωτάται τι μπορεί να πράξει η Ευρώπη σε απάντηση. Το αραβόφωνο δημοσίευμα την παρουσιάζει ως ανταλλαγή «δημοκρατίας έναντι ντίζελ», με τον Friedman να κατηγορεί τον Trump ότι εγκαταλείπει την Ουκρανία για να ευχαριστήσει τον Putin.

Πού διαφέρουν οι αναφορές

Αναλυτές της Wood Mackenzie και της Commodity Context εξέφρασαν αμφιβολίες για το αν οι ανακοινωμένοι όγκοι θα οδηγήσουν σε διαρκή μείωση των τιμών ντίζελ στις ΗΠΑ, ενώ ο Trump αιτιολόγησε την άρση των κυρώσεων υποστηρίζοντας ακριβώς ότι η συμφωνία θα μειώσει τις τιμές καυσίμων που είχαν αυξηθεί απότομα πριν τις ενδιάμεσες εκλογές.

Ιστορικό

Τον Σεπτέμβριο του 2022, το αμερικανικό Κογκρέσο ψήφισε νόμο που απαγορεύει τις εισαγωγές ρωσικής ενέργειας, ενώ τον Σεπτέμβριο του 2026 ο Trump υπέγραψε περαιτέρω κυρώσεις κατά της Ρωσίας – η ανακοινωθείσα συμφωνία φαίνεται να έρχεται σε αντίθεση και με τα δύο, σύμφωνα με τους επικριτές. Στις 2 Οκτωβρίου, τα αποθέματα ντίζελ και λοιπών ελαφρών κλασμάτων των ΗΠΑ ανέρχονταν σε 105,1 εκατομμύρια βαρέλια, 12% κάτω από τον μέσο όρο πενταετίας, με μεγαλύτερα ελλείμματα στη Midwest (-9% από τα τέλη Αυγούστου) και τη Νέα Αγγλία (-39% σε ετήσια βάση) και πλεόνασμα στις ακτές του Κόλπου. Οι τιμές ντίζελ στις αρχές Οκτωβρίου κυμαίνονταν από περίπου 5,74 δολάρια ανά γαλόνι στο Τέξας έως περίπου 6,60 δολάρια στο Μίσιγκαν και την Αλάσκα.