Πιδλάσα: Κρίσιμη η κατάσταση με τον προϋπολογισμό μέχρι τη δεύτερη δόση της ΕΕ ύψους 4,26 δισ. δολαρίων
Η επικεφαλής της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Προϋπολογισμού Ροξολάνα Πιντλάσα ανακοίνωσε ότι ο κρατικός προϋπολογισμός της Ουκρανίας υποεκτελέστηκε κατά 49,5 δισ. ερβίβνιες το πρώτο εννεάμηνο του 2026, με τις μεγαλύτερες απώλειες να καταγράφονται στον ΦΠΑ εισαγωγών και στον ΦΠΑ εγχωρίων προϊόντων. Το 61,3% των δαπανών του γενικού ταμείου κατευθύνεται στην άμυνα, ενώ η ίδια χαρακτήρισε την κατάσταση κρίσιμη μέχρι την εκταμίευση της δεύτερης δόσης μακροοικονομικής βοήθειας από την ΕΕ.
Βασικά σημεία
- Στο γενικό ταμείο του κρατικού προϋπολογισμού εισέρρευσαν 1,9 τρισ. ερβίβνιες χωρίς διεθνείς επιχορηγήσεις, με υστέρηση 49,5 δισ. έναντι του σχεδίου.
- Από την υστέρηση, 32 δισ. ερβίβνιες (σχεδόν τα δύο τρίτη) συγκεντρώθηκαν τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο.
- Μεγαλύτερες φορολογικές απώλειες: ΦΠΑ εισαγωγών −35,7 δισ., ΦΠΑ εγχωρίων προϊόντων −32,9 δισ., εσωτερικός ειδικός φόρος −19,1 δισ., μέρισμα κρατικών επιχειρήσεων −10,8 δισ.
- Συνολική υστέρηση κύριων φόρων και εισφορών: 99 δισ. ερβίβνιες.
- Αμυντικές δαπάνες: 2 τρισ. ερβίβνιες (61,3% των δαπανών του γενικού ταμείου).
- Από την έκδοση εγχωρίων ομολόγων (ΟΔΠΕ) εισέρρευσαν 350,6 δισ. ερβίβνιες· η διεθνής βοήθεια ανήλθε σε περίπου 22 δισ. δολάρια.
- Η αναμενόμενη δεύτερη δόση μακροοικονομικής βοήθειας της ΕΕ ανέρχεται σε 4,26 δισ. δολάρια.
Γιατί έχει σημασία
Οι παραλήψεις του σχεδίου κατά 99 δισ. ερβίβνιες στους κύριους φόρους, με τα δύο τρίτη να πέφτουν στους δύο τελευταίους μήνες, δείχνουν επιδείνωση των εσόδων ακριβώς τη στιγμή που οι αμυντικές δαπάνες απορροφούν πάνω από 61% των δαπανών του γενικού ταμείου. Η κάλυψη στηρίζεται ολοένα περισσότερο στη διεθνή βοήθεια — περίπου 22 δισ. δολάρια το εννεάμηνο — και η εκταμίευση της δεύτερης δόσης της ΕΕ ύψους 4,26 δισ. δολαρίων παρουσιάζεται ως κρίσιμη για τη συνέχιση της χρηματοδότησης.
Τι συνέβη
Η Ροξολάνα Πιντλάσα, πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Προϋπολογισμού της Ανω Βουλής (Verkhovna Rada), δημοσιοποίησε στο Facebook τα στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού για το εννεάμηνο Ιανουαρίου–Σεπτεμβρίου 2026. Στο γενικό ταμείο εισέρρευσαν 1,9 τρισ. ερβίβνιες, έναντι σχεδίου που δεν εκπληρώθηκε κατά 49,5 δισ., εκ των οποίων τα 32 δισ. αφορούσαν τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο. Οι κύριες φορολογικές παραλήψεις καταγράφηκαν στον ΦΠΑ εισαγωγών (−35,7 δισ., ή −6,8%), στον ΦΠΑ εγχωρίων προϊόντων (−32,9 δισ., ή −11,4%), στον εσωτερικό ειδικό φόρο (−19,1 δισ., ή −16,5%) και στα μερίσματα κρατικών επιχειρήσεων (−10,8 δισ., ή −16%). Συνολικά οι κύριοι φόροι υπολείπονται κατά 99 δισ. έναντι του σχεδίου. Ως κύρια αιτία της συρρίκνωσης των εσόδων αναφέρθηκαν τα συνεχή ρωσικά πλήγματα κατά επιχειρήσεων. Παράλληλα, από την έκδοση κρατικών ομολόγων (ΟΔΠΕ) εισέρρευσαν 350,6 δισ. ερβίβνιες, ενώ οι αμυντικές δαπάνες ανήλθαν σε 2 τρισ. ερβίβνιες (61,3% των δαπανών του γενικού ταμείου). Η Πιντλάσα εκτίμησε ότι η κατάσταση θα παραμείνει κρίσιμη μέχρι την εκταμίευση της δεύτερης δόσης μακροοικονομικής βοήθειας της ΕΕ ύψους 4,26 δισ. δολαρίων.
Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές
Η πληροφόρηση προέρχεται αποκλειστικά από ουκρανικά μέσα και παρουσιάζεται ως επίσημη κοινοβουλευτική δήλωση της προέδρου του αρμόδιου επιτροπής της Verkhovna Rada. Η ουκρανική οπτική συνδέει άμεσα τη συρρίκνωση των εσόδων με τις ρωσικές επιθέσεις σε επιχειρήσεις, δίνοντας έμφαση στον παράγοντα ασφάλειας και αναδεικνύοντας τη σημασία της εκταμίευσης της δεύτερης δόσης της ΕΕ ως αναγκαίου εξωτερικού στηρίγματος.
Ιστορικό
Ο μεγαλύτερος πυλώνας εσόδων παραμένει ο ΦΠΑ εισαγωγών με 491 δισ. ερβίβνιες, γεγονός που καθιστά τον προϋπολογισμό ιδιαίτερα ευάλωτο σε μεταβολές του όγκου εισαγωγών. Παράλληλα, από την έκδοση εγχωρίων ομολόγων (ΟΔΠΕ) εισέρρευσαν 350,6 δισ. ερβίβνιες, υπογραμμίζοντας τον αυξανόμενο ρόλο του εσωτερικού δανεισμού στη χρηματοδότηση.