Δημοσιεύθηκε: · Ενημερώθηκε:

Το ΔΝΤ εκτιμά το χρηματοδοτικό κενό της Ουκρανίας σε 54 δισ. δολάρια έως το 2029 – διάσκεψη δωρητών στις Βρυξέλλες

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο εκτιμά ότι το χρηματοδοτικό κενό της Ουκρανίας θα μπορούσε να φτάσει περίπου τα 54 δισ. δολάρια έως το 2029, με τη μεγαλύτερη επιβάρυνση το 2027. Στις 29 Σεπτεμβρίου οι δωρητές της χώρας συναντήθηκαν στις Βρυξέλλες για να επιταχύνουν τις διαπραγματεύσεις, ενώ τα κράτη-μέλη της ΕΕ παραμένουν διχασμένα μεταξύ της χρήσης των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων και της έκδοσης νέου κοινού χρέους.

Βασικά σημεία

  • Το ΔΝΤ εκτιμά το συνολικό χρηματοδοτικό κενό της Ουκρανίας σε περίπου 54 δισ. δολάρια έως το 2029.
  • Για το 2027 το κενό εκτιμάται σε 30–35 δισ. δολάρια, για το 2028 σε 17 δισ. και για το 2029 σε 2 δισ. δολάρια.
  • Οι εκτιμήσεις χαρακτηρίζονται προκαταρκτικές και το ΔΝΤ αρνήθηκε να τις σχολιάσει.
  • Στις 29 Σεπτεμβρίου διεξήχθη στις Βρυξέλλες συνάντηση δωρητών για την επιτάχυνση των συνομιλιών πρόσθετης στήριξης.
  • Νωρίτερα το 2025 η ΕΕ ενέκρινε δανειακό πακέτο 90 δισ. ευρώ (περίπου 102 δισ. δολάρια) για την Ουκρανία.
  • Η ΕΕ ζήτησε από τους εταίρους να εκπληρώσουν δεσμεύσεις για πρόσθετα 30 δισ. ευρώ για το τρέχον και το επόμενο έτος.
  • Μέρος των κρατών-μελών της ΕΕ εξετάζει τη χρήση περίπου 210 δισ. ευρώ σε παγωμένα περιουσιακά στοιχεία της ρωσικής κεντρικής τράπεζας, ενώ άλλα προτείνουν νέο κοινό χρέος της ΕΕ.

Γιατί έχει σημασία

Οι εκτιμήσεις του ΔΝΤ αποτυπώνουν πολυετή ανάγκη εξωτερικής χρηματοδότησης της Ουκρανίας εν μέσω συνεχιζόμενου πολέμου. Η ΕΕ παραμένει διχασμένη μεταξύ της χρήσης των παγωμένων ρωσικών κρατικών περιουσιακών στοιχείων και της έκδοσης νέου κοινού χρέους, ενώ η συνέχιση της στήριξης συνδέεται με την εφαρμογή μεταρρυθμιστικού πλαισίου από την ουκρανική κυβέρνηση. Οι Ουκρανοί αξιωματούχοι χαρακτηρίζουν τη δημοσιονομική κατάσταση ως μία από τις πιο επιβαρυμένες από την έναρξη της πλήρους εισβολής.

Τι συνέβη

Στις 29 Σεπτεμβρίου οι δωρητές της Ουκρανίας συναντήθηκαν στις Βρυξέλλες για να επιταχύνουν τις διαπραγματεύσεις για πρόσθετη οικονομική στήριξη. Σύμφωνα με προκαταρκτικές εκτιμήσεις του ΔΝΤ που επικαλείται η Bloomberg, το συνολικό χρηματοδοτικό κενό της χώρας θα μπορούσε να φτάσει περίπου τα 54 δισ. δολάρια έως το 2029, με περίπου 30–35 δισ. δολάρια το 2027, 17 δισ. το 2028 και 2 δισ. το 2029. Το ΔΝΤ χαρακτήρισε τα στοιχεία προκαταρκτικά και αρνήθηκε να τα σχολιάσει. Η ΕΕ έχει ήδη εγκρίνει δανειακό πακέτο 90 δισ. ευρώ (περίπου 102 δισ. δολάρια) νωρίτερα το 2025 και ζήτησε από τους εταίρους να εκπληρώσουν δεσμεύσεις για πρόσθετα 30 δισ. ευρώ για το τρέχον και το επόμενο έτος. Παράλληλα, τα κράτη-μέλη παραμένουν διχασμένα: ορισμένα εξετάζουν τη χρήση περίπου 210 δισ. ευρώ σε παγωμένα περιουσιακά στοιχεία της ρωσικής κεντρικής τράπεζας στην Ευρώπη, ενώ άλλα προτείνουν την έκδοση νέου κοινού χρέους της ΕΕ. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το ΔΝΤ έχουν θέσει ως όρο για περαιτέρω βοήθεια την εφαρμογή του ουκρανικού μεταρρυθμιστικού προγράμματος.

Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές

Οι ουκρανικές πηγές προτάσσουν τις επίσημες δηλώσεις για τη δημοσιονομική πίεση: ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι χαρακτήρισε το έλλειμμα «κοσμικό» και ζήτησε 27 δισ. δολάρια για τη χρηματοδότηση του στρατού, με 8–10 δισ. δολάρια εξ αυτών να αφορούν αγορές όπλων, μεταξύ άλλων συστήματα αεράμυνας, για τον Ιανουάριο–Φεβρουάριο του 2027. Ο πρωθυπουργός Σερχίι Κορέτσκι δήλωσε ότι τα δημόσια οικονομικά βρίσκονται «κοντά στο κρίσιμο σημείο», προειδοποιώντας ότι η καθυστέρηση νομοσχεδίων μπορεί να θέσει σε κίνδυνο σημαντικό μέρος των 29,5 δισ. δολαρίων διεθνούς χρηματοδότησης. Ο υπουργός Οικονομικών Σερχίι Μαρτσένκο σημείωσε ότι η Ουκρανία δεν έχει αντιμετωπίσει τόσο τεταμένη δημοσιονομική κατάσταση από το 2022, ενώ η επικεφαλής της Επιτροπής Προϋπολογισμού της Βερχόβνα Ράντα, Ροξολάνα Πιντλάσα, ανέφερε ότι τον Ιανουάριο–Αύγουστο του 2026 τα έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ήταν μειωμένα κατά 33,1 δισ. εθνικά νομίσματα έναντι του σχεδιασμού. Η Ουκρανία έχει επίσης απευθύνει αιτήματα στήριξης στο Ηνωμένο Βασίλειο, τον Καναδά και την Ιαπωνία.

Πώς το περιγράφουν οι διεθνείς πηγές

Η διεθνής κάλυψη εστιάζει στις θεσμικές απαντήσεις: τη συνάντηση δωρητών στις Βρυξέλλες, την προγραμματισμένη συζήτηση του επιτρόπου Οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις με τον ουκρανό υπουργό Οικονομικών, και τη συνολική εικόνα των δημοσιονομικών αναγκών. Επισημαίνεται η διάσταση μεταξύ των κρατών-μελών για τον μηχανισμό: ορισμένα ευνοούν τη χρήση παγωμένων ρωσικών κρατικών περιουσιακών στοιχείων, ενώ άλλα προτείνουν νέο κοινό χρέος της ΕΕ. Σημειώνεται επίσης ότι η περαιτέρω βοήθεια συνδέεται με την εφαρμογή του ουκρανικού μεταρρυθμιστικού προγράμματος, όπως απαιτούν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το ΔΝΤ.

Πού διαφέρουν οι αναφορές

Διαφορετικές πηγές δίνουν αποκλίνουσες εκτιμήσεις για τις ανάγκες του 2027: η εκτίμηση του ΔΝΤ κυμαίνεται στα 30–35 δισ. δολάρια, η εκτίμηση του Κιέβου τοποθετεί τις ακάλυπτες ανάγκες σε τουλάχιστον 32 δισ. δολάρια, ενώ ο Ζελένσκι ανέφερε 27 δισ. δολάρια για τη χρηματοδότηση του στρατού (συμπεριλαμβανομένων 8–10 δισ. για αγορές όπλων). Αναλυτές του Forbes Ukraine εκτιμούν ότι το έλλειμμα του αμυντικού προϋπολογισμού γενικής κλίμακας για το 2026 θα μπορούσε να μειωθεί στα 6–8 δισ. δολάρια μέσω ανακατανομής δαπανών. Επιπλέον, ενώ οι ουκρανικοί αξιωματούχοι περιγράφουν τη δημοσιονομική κατάσταση ως «κοντά στο κρίσιμο σημείο», μία ανώνυμη ευρωπαϊκή πηγή αμφισβήτησε την αποτελεσματικότητα των δαπανών της Ουκρανίας και αν οι ανάγκες της διογκώνονται. Τέλος, τα κράτη-μέλη της ΕΕ διαφωνούν για τον μηχανισμό: ορισμένα προτιμούν τη χρήση των παγωμένων περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής κεντρικής τράπεζας, ενώ άλλα προωθούν νέο κοινό χρέος.

Ιστορικό

Νωρίτερα το 2025 η ΕΕ ενέκρινε δανειακό πακέτο 90 δισ. ευρώ (περίπου 102 δισ. δολάρια) για την Ουκρανία. Τα κράτη-μέλη δεν έχουν ακόμη συμφωνήσει σε μηχανισμό για την πρόσθετη χρηματοδότηση, εν μέσω εκτιμήσεων ότι ο πόλεμος θα συνεχιστεί και το επόμενο έτος και πρόσφατης κλιμάκωσης ανταλλαγής πληγμάτων μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας. Η Ουκρανία έχει επίσης απευθύνει αιτήματα στήριξης στο Ηνωμένο Βασίλειο, τον Καναδά και την Ιαπωνία.