Τραμπ ζήτησε από τον Ζελένσκι να σταματήσουν οι ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια
Σε τηλεφωνική επικοινωνία στις 20 Σεπτεμβρίου, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ πίεσε επανειλημμένα τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι να σταματήσει τις ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια, επικαλούμενος την άνοδο των παγκόσμιων τιμών του ντίζελ. Κατά τη διάρκεια της συνομιλίας η λέξη «ντίζελ» αναφέρθηκε πολλές φορές. Οι δύο ηγέτες συμφώνησαν να συναντηθούν στις 22 Σεπτεμβρίου στη Νέα Υόρκη, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.
Βασικά σημεία
- Στις 20 Σεπτεμβρίου ο Τραμπ ζήτησε επανειλημμένα από τον Ζελένσκι να σταματήσουν οι επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια, επικαλούμενος τις παγκόσμιες τιμές ντίζελ· η λέξη «ντίζελ» ακούστηκε πολλές φορές.
- Οι δύο ηγέτες συμφώνησαν να συναντηθούν στις 22 Σεπτεμβρίου στη Νέα Υόρκη, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.
- Στις 21 Σεπτεμβρίου ο Τραμπ έγραψε στο Truth Social ότι η Ρωσία «έχει χάσει τον έλεγχο» της βιομηχανίας ντίζελ εξαιτίας του πολέμου και ότι η «χωρίς νόημα και ατελείωτη» σύρραξη πρέπει να σταματήσει.
- Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι η Ουκρανία είναι έτοιμη για αντίστοιχα βήματα αποκλιμάκωσης μόνο εφόσον η Ρωσία σταματήσει τις επιθέσεις στον ενεργειακό τομέα, τις κρίσιμες υποδομές και τις εξαγωγές τροφίμων της Ουκρανίας.
- Οι τιμές ντίζελ στις ΗΠΑ έφτασαν ρεκόρ 6,50 δολαρίων ανά γαλόνι, έναντι 3,19 δολαρίων έναν χρόνο νωρίτερα.
- Αναλυτές της Forbes Ukraine εκτιμούν ότι οι ουκρανικές επιθέσεις ευθύνονται για περίπου 1,5% των διαταραχών στην παγκόσμια προσφορά πετρελαίου, έναντι περίπου 10% από τα γεγονότα στη Μέση Ανατολή.
- Στις 20 Σεπτεμβρίου ουκρανικά drones έπληξαν το διυλιστήριο πετρελαίου της Μόσχας, η λειτουργία του οποίου διεκόπη πλήρως μετά την επίθεση.
Γιατί έχει σημασία
Η πίεση του Τραμπ θέτει υπό αμερικανική προεδρική πίεση μια από τις κύριες ουκρανικές στρατηγικές ικανότητες — τα πλήγματα στη ρωσική διυλιστική βιομηχανία — την ίδια στιγμή που η ίδια η αμερικανική κυβέρνηση αναγνωρίζει δημόσια ότι αυτά τα πλήγματα έχουν ουσιαστικά αχρηστεύσει σημαντικό μέρος της ρωσικής παραγωγής ντίζελ. Η αναμενόμενη συνάντηση της 22ας Σεπτεμβρίου στη Νέα Υόρκη θα δείξει εάν η ιδέα μιας «ενεργειακής εκεχειρίας» περάσει από τη ρητορική σε δεσμευτική συμφωνία.
Τι συνέβη
Στις 20 Σεπτεμβρίου, λίγες ώρες μετά την επίθεση ουκρανικών drones στο διυλιστήριο πετρελαίου της Μόσχας —η λειτουργία του οποίου σταμάτησε πλήρως— ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Ουκρανό ομόλογό του Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Σύμφωνα με πηγές του Axios και του Financial Times, ο Τραμπ ζήτησε επανειλημμένα από τον Ζελένσκι να σταματήσει τις επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια, επικαλούμενος την άνοδο των παγκόσμιων τιμών ντίζελ, με τη λέξη «ντίζελ» να αναφέρεται πολλές φορές. Κατά τη διάρκεια της κλήσης οι δύο ηγέτες συμφώνησαν να συναντηθούν στις 22 Σεπτεμβρίου στη Νέα Υόρκη, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ. Την επόμενη μέρα ο Τραμπ δημοσίευσε στο Truth Social ότι η Ρωσία «έχει χάσει τον έλεγχο» της βιομηχανίας ντίζελ λόγω του πολέμου, ότι πολλά διυλιστήρια έχουν τεθεί εκτός λειτουργίας και ότι ο «χωρίς νόημα και ατελείωτος» πόλεμος πρέπει να τερματιστεί, με 25.000 ανθρώπους —κυρίως στρατιώτες— να σκοτώνονται κάθε μήνα. Ο Ζελένσκι απάντησε στο X ότι η Ουκρανία είναι έτοιμη για αντίστοιχα βήματα αποκλιμάκωσης, αλλά μόνο εφόσον η Ρωσία σταματήσει τις επιθέσεις στον ενεργειακό τομέα, τις κρίσιμες υποδομές και τις εξαγωγές τροφίμων της Ουκρανίας.
Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές
Η ουκρανική κάλυψη εστιάζει στην προσωπική πίεση που ασκεί ο Τραμπ στον Ζελένσκι να εγκαταλείψει ένα στρατηγικό ουκρανικό όπλο που, όπως παρουσιάζεται, έχει στρατιωτική και οικονομική αποτελεσματικότητα. Ουκρανοί αναλυτές, μεταξύ αυτών η αναλυτική ομάδα της Forbes Ukraine, αντικρούουν την αιτιολογική αφήγηση του Λευκού Οίκου για τις τιμές ντίζελ, επισημαίνοντας ότι ο κύριος παράγοντας είναι ο πόλεμος ΗΠΑ–Ιράν και ο αποκλεισμός του Στενού του Ορμούζ. Επίσης, φιλοξενούνται απόψεις ότι η στάση του Τραμπ επηρεάζεται από τις επικείμενες ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ. Η διατύπωση αποκλιμάκωσης του Ζελένσκι —ετοιμότητα ανταπόκρισης μόνο μετά από διακοπή των ρωσικών πληγμάτων σε ουκρανικές υποδομές και με εγγυήσεις εταίρων— παρουσιάζεται ως ισορροπημένη και εποικοδομητική.
Πώς το περιγράφουν οι διεθνείς πηγές
Η διεθνής δημοσιογραφία εστιάζει στο εσωτερικό πολιτικό υπόβαθρο πίσω από την πίεση του Τραμπ —τις τιμές ντίζελ και τις ενδιάμεσες εκλογές— και στην αντίφαση του να αναγνωρίζει δημόσια ότι τα ουκρανικά πλήγματα έχουν αχρηστεύσει ρωσικά διυλιστήρια, ενώ ταυτόχρονα ζητά να σταματήσουν. Δίνεται έμφαση στη συνάντηση της 22ας Σεπτεμβρίου στη Νέα Υόρκη και στο αφήγημα του The Guardian ότι ο Τραμπ θα πιέσει για «ενεργειακή εκεχειρία». Η υπογραφή από τον Τραμπ του νόμου Γκράχαμ για κυρώσεις κατά Ρωσίας και Ιράν αναφέρεται ως πλαίσιο των ταυτόχρονων εκκλήσεων αποκλιμάκωσης.
Πού διαφέρουν οι αναφορές
Τρεις είναι οι κύριες αποκλίσεις μεταξύ των πηγών. Πρώτον, δεν υπάρχει ομοφωνία για την ημερομηνία της τηλεφωνικής επικοινωνίας Τραμπ–Ζελένσκι: ορισμένες πηγές την τοποθετούν στις 20 Σεπτεμβρίου και άλλες στις 21. Δεύτερον, τα θύματα της επίθεσης drones στη Μόσχα στις 20 Σεπτεμβρίου αναφέρονται ως δύο νεκροί και 20 τραυματίες από τις περισσότερες πηγές, ενώ η βρετανική εφημερίδα The Guardian αναφέρει τρεις νεκρούς. Τρίτον, ο Τραμπ αποδίδει την αύξηση των τιμών ντίζελ κυρίως στις ουκρανικές επιθέσεις, ενώ η ανάλυση της Forbes Ukraine και ουκρανικές πηγές θεωρούν κύρια αιτία τα γεγονότα στη Μέση Ανατολή και τον αποκλεισμό του Στενού του Ορμούζ, που συνεχίζεται από τον Φεβρουάριο του 2026.
Ιστορικό
Από τις 13 Σεπτεμβρίου ο Τραμπ είχε ζητήσει δημόσια από τον Ζελένσκι να σταματήσει τις επιθέσεις στη ρωσική παραγωγή ντίζελ, επικαλούμενος την παγκόσμια αύξηση τιμών. Στις 14 Σεπτεμβρίου ο Τραμπ ισχυρίστηκε ότι Ουκρανία και Ρωσία είχαν συμφωνήσει να μην πλήττουν αμοιβαία τις ενεργειακές υποδομές· ο Ζελένσκι διευκρίνισε ότι η Ουκρανία θα συμμετάσχει μόνο με εγγυήσεις εταίρων ότι η Ρωσία θα τηρήσει τη συμφωνία. Στις 19 Σεπτεμβρίου ο Τραμπ υπέγραψε τον νόμο του αείμνηστου γερουσιαστή Λίντσεϊ Γκράχαμ για κυρώσεις κατά Ρωσίας και Ιράν. Την ίδια μέρα, ρωσικό πλήγμα στην περιοχή της Οδησσού άφησε πάνω από 100.000 κατοίκους χωρίς ρεύμα. Στις 20 Σεπτεμβρίου ουκρανικά drones έπληξαν το διυλιστήριο της Μόσχας. Οι τιμές ντίζελ στις ΗΠΑ έφτασαν τα 6,50 δολάρια ανά γαλόνι, από 3,19 δολάρια έναν χρόνο νωρίτερα, σε ένα περιβάλλον αμερικανοϊρανικής σύρραξης και αποκλεισμού του Στενού του Ορμούζ από τον Φεβρουάριο του 2026.