Ο Γενικός Εισαγγελέας της Ουκρανίας Κραβτσένκο υπέβαλε την παραίτησή του στο πλαίσιο της έρευνας «Καρχηδόνα»

Γιατί έχει σημασία

Η παραίτηση αφαιρεί τον επικεφαλής της εισαγγελικής υπηρεσίας της Ουκρανίας εν μέσω ενεργής έρευνας κατά του γραφείου του, με πιθανές επιπτώσεις στην εμπιστοσύνη του κοινού προς τους θεσμούς επιβολής του νόμου. Πρόκειται για την τέταρτη αντικατάσταση Γενικού Εισαγγελέα υπό τον Πρόεδρο Ζελένσκι, υπογραμμίζοντας τη συνεχιζόμενη θεσμική αστάθεια στη συγκεκριμένη θέση. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχολίασε το γεγονός, γεγονός που υποδηλώνει τη συνάφεια της υπόθεσης με τα κριτήρια κατά της διαφθοράς στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής προοπτικής της Ουκρανίας.

Τι συνέβη

Ο Γενικός Εισαγγελέας της Ουκρανίας Ρουσλάν Κραβτσένκο υπέβαλε το βράδυ της Δευτέρας 7 Σεπτεμβρίου επιστολή παραίτησης, δημοσιοποιώντας την απόφασή του μέσω του τηλεγραφικού του καναλιού. Νωρίτερα την ίδια ημέρα, σε επικοινωνία με δημοσιογράφους, είχε δηλώσει ότι δεν σχεδίαζε οικειοθελή παραίτηση και ότι θα παρέμενε στη θέση του παρά μόνο εάν του το ζητούσε ο Πρόεδρος ή η Βερχόβνα Ράντα. Ο Κραβτσένκο χαρακτήρισε την τελική απόφασή του «συνειδητή πολιτική», δηλώνοντας ότι δεν ήθελε η θέση του Γενικού Εισαγγελέα να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο πολιτικής αντιπαράθεσης.

Η παραίτηση έρχεται σε συνέχεια της επιχείρησης «Καρχηδόνα» που ανακοίνωσαν στις 4 Σεπτεμβρίου η Εθνική Υπηρεσία Κατά της Διαφθοράς (NABU) και η Ειδική Αντιδιαφθορά Εισαγγελία (SAP). Η έρευνα στοχεύει εγκληματική οργάνωση που, κατά τους ερευνητές, δημιουργήθηκε και ηγήθηκε στα μέσα του 2025 από τον Σερχίι Κρόπιβα, αναπληρωτή προϊστάμενο του Τμήματος Διεθνούς Συνεργασίας του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα, με την οργάνωση να φέρεται ότι εισέπραττε συστηματικά δωροδοκίες από τηλεφωνικά κέντρα απάτης και νομιμοποιούσε τα έσοδα μέσω αγορών ακίνητης περιουσίας και πολύτιμων αντικειμένων. Ο Κραβτσένκο αρνήθηκε κάθε σχέση με την υπόθεση και δήλωσε ότι δεν κατέχει δικονομική ιδιότητα μάρτυρα ή κατηγορουμένου, αν και επιβεβαίωσε ότι διενεργήθηκαν έρευνες στο γραφείο και την κατοικία του.

Το Ανώτατο Αντιδιαφθοράς Δικαστήριο (VAKS) επέβαλε στις 6 Σεπτεμβρίου κράτηση στον Κρόπιβα με εναλλακτική εγγύηση 120 εκατ. επιχρυσμάτων, ενώ στις 7 Σεπτεμβρίου ελήφθησαν μέτρα προστασίας για την 24χρονη υπόπτκα Γελιζαβέτα Ιβαχνένκο (εγγύηση 20 εκατ.) και τον οδηγό του Κρόπιβα Σερχίι Κούτσιι (εγγύηση 3 εκατ.). Ο Πρόεδρος Ζελένσκι, σύμφωνα με πηγές, συναντήθηκε με τον Κραβτσένκο και τον επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας «Σλούχα Ναρόντου» Νταβίντ Αραχαμία πριν από την ανακοίνωση της παραίτησης.

Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές

Τα ουκρανικά μέσα προβάλλουν ιδιαίτερα τη δική του ερμηνεία του Κραβτσένκο, ο οποίος παρουσιάζει την παραίτηση ως «συνειδητή πολιτική απόφαση» και αρνείται κάθε ανάμειξη σε «κάλυψη» τηλεφωνικών κέντρων, χαρακτηρίζοντας την υπόθεση ως πολιτική παραγγελία. Παράλληλα, αναφέρουν λεπτομερώς τα ευρήματα των NABU και SAP, συμπεριλαμβανομένης της ταυτοποίησης του Κρόπιβα και των ισχυρισμών ότι ο ίδιος οργάνωνε εργασίες ανακαίνισης στην κατοικία του Κραβτσένκο στο Κοζίν και ταξιδιωτικές διευθετήσεις στην Ισπανία. Η κάλυψη περιλαμβάνει επίσης τις δικαστικές αποφάσεις κράτησης και την ανακοίνωση του Κραβτσένκο για πειθαρχικές διαδικασίες κατά επτά εισαγγελέων από τον κύκλο του Κρόπιβα, καθώς και τον ρόλο του Ζελένσκι στην έναρξη της παραίτησης.

Πώς το περιγράφουν οι διεθνείς πηγές

Η γερμανόφωνη εκδοχή παρουσιάζει την παραίτηση ως «υπόθεση διαφθοράς», εστιάζοντας στην εμπλοκή του γραφείου του εισαγγελέα με την απάτη μέσω τηλεφωνικών κέντρων και τοποθετώντας την στο πλαίσιο της τέταρτης αλλαγής Γενικού Εισαγγελέα υπό τον Ζελένσκι μετά την απομάκρυνση του Αντρίι Κόστιν. Η αραβόγλωσση πηγή από το Κατάρ πλαισιώνει την ιστορία ως παραίτηση «εν μέσω ερευνών και υπόνοιων διαφθοράς», δίνοντας έμφαση στο σκέλος της διαφθοράς χωρίς να αναλύει το πολιτικό αφήγημα του Κραβτσένκο.

Πού διαφέρουν οι αναφορές

Σημειώνονται τέσσερις σαφείς αποκλίσεις μεταξύ των πηγών. Πρώτον, ως προς την ημερομηνία διορισμού του Κραβτσένκο ως Γενικού Εισαγγελέα: τα περισσότερα μέσα αναφέρουν 21 Ιουνίου 2025, ενώ ορισμένα αναφέρουν 17 Ιουνίου 2025 ως ημερομηνία έγκρισης από τη Βουλή. Δεύτερον, το Γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα αρχικά διέψευσε τη διενέργεια ερευνών στον Κραβτσένκο το βράδυ της 4ης Σεπτεμβρίου, για να επιβεβαιώσει τελικά την επόμενη ημέρα. Τρίτον, η «Ουκραϊνσκά Πράβντα» ανέφερε ότι ο Κραβτσένκο δεν ήταν δυνατό να εντοπιστεί μετά την έναρξη της «Καρχηδόνας», ενώ πηγές της ZN.UA υποστήριξαν ότι βρισκόταν σε ιδιωτική κλινική στο Κίεβο· το Γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα διέψευσε τις πληροφορίες, με την εκπρόσωπο Ναταλίγια Μπαϊούρκο να δηλώνει στις 5 Σεπτεμβρίου ότι ο Κραβτσένκο βρισκόταν στην εργασία του. Τέταρτον, ενώ νωρίτερα στις 7 Σεπτεμβρίου ο Κραβτσένκο είχε δηλώσει ότι δεν σκόπευε να παραιτηθεί οικειοθελώς, ως το βράδυ ανακοίνωσε την παραίτηση, με πηγές της LIGA.net να αναφέρουν ότι ο Ζελένσκι του είχε ζητήσει προσωπικά να τη γράψει.

Ιστορικό

Η επιχείρηση «Καρχηδόνα» ανακοινώθηκε στις 4 Σεπτεμβρίου από τη NABU και τη SAP, αποκαλύπτοντας φερόμενη εγκληματική οργάνωση που κατηγορείται για συστηματική είσπραξη δωροδοκιών από τηλεφωνικά κέντρα απάτης και νομιμοποίηση εσόδων. Σύμφωνα με την έρευνα, η οργάνωση δημιουργήθηκε και ηγήθηκε στα μέσα του 2025 από τον Σερχίι Κρόπιβα, αναπληρωτή προϊστάμενο του Τμήματος Διεθνούς Συνεργασίας του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα. Στις 6 Σεπτεμβρίου το VAKS επέβαλε κράτηση στον Κρόπιβα με εναλλακτική εγγύηση 120 εκατ. επιχρυσμάτων, ενώ στις 7 Σεπτεμβρίου επιβλήθηκαν μέτρα προστασίας σε δύο ακόμη υπόπτους. Ο Ρουσλάν Κραβτσένκο είχε διοριστεί Γενικός Εισαγγελέας τον Ιούνιο του 2025, με τη Βερχόβνα Ράντα να εγκρίνει την πρόταση του Προέδρου με 273 ψήφους. Προηγουμένως είχε διατελέσει επικεφαλής της Κρατικής Φορολογικής Υπηρεσίας (Δεκέμβριος 2024 – Ιούνιος 2025), της Στρατιωτικής Διοίκησης της Περιφέρειας Κιέβου (Απρίλιος 2023 – Δεκέμβριος 2024) και της Εισαγγελίας Πρωτοδικείου Μπούτσα, διαδεχόμενος τον Αντρίι Κόστιν, τον οποίο η Βουλή απομάκρυνε το φθινόπωρο του 2024 μετά από σκάνδαλο για παράνομη χορήγηση αναπηρικών παροχών σε εισαγγελείς.