Η Βερχόβνα Ράντα αποπέμπει τον γενικό εισαγγελέα Κραβτσένκο με 317 ψήφους υπέρ

Γιατί έχει σημασία

Η αποπομπή του γενικού εισαγγελέα με σχεδόν ομόφωνη κοινοβουλευτική ψήφο σηματοδοτεί κλιμάκωση της σύγκρουσης μεταξύ της προεδρικής εξουσίας και των ανεξάρτητων αντιδιαφθορικών θεσμών της Ουκρανίας. Η υπόθεση συνδέεται άμεσα με την επιχείρηση «Καρθαγόνα», η οποία ενέπλεξε ανώτερο στέλεχος της Εισαγγελίας σε σχέδιο «προστασίας» τηλεφωνικών κέντρων απάτης, θέτοντας ερωτήματα για την ακεραιότητα της ηγεσίας της. Διεθνώς, το Reuters προειδοποίησε ότι η σύγκρουση θα μπορούσε να πλήξει τη διεθνή εικόνα της Ουκρανίας και να δυσχεράνει δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια εξωτερικής χρηματοδότησης, καθώς και τις διαπραγματεύσεις για ένταξη στην ΕΕ. Η απουσία Κραβτσένκο από τη χώρα κατά την ψηφοφορία ενίσχυσε τις κατηγορίες περί φυγής.

Τι συνέβη

Στις 15 Σεπτεμβρίου 2026 η ουκρανική Βερχόβνα Ράντα ψήφισε υπέρ της αποπομπής του γενικού εισαγγελέα Ρουσλάν Κραβτσένκο με 317 ψήφους υπέρ, χωρίς καμία ψήφο κατά ή αποχή. Ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι υπέγραψε το ίδιο 24ωρο το διάταγμα αρ. 932/2026 που επικυρώνει την απόλυση.

Η κρίση ξεκίνησε νωρίτερα τον Σεπτέμβριο. Στις 4 Σεπτεμβρίου η NABU και η SAPO πραγματοποίησαν ερευνητικές έρευνες στα γραφεία Κραβτσένκο, της αναπληρώτριάς του Μαρίας Βντόβιτσενκο και του επικεφαλής της Οδησσού Όλεχ Κίπερ. Στις 5 Σεπτεμβρίου ανακοίνωσαν την επιχείρηση «Καρθαγόνα», εντοπίζοντας ως διοργανωτή τον Σερχίι Κρόπιβα, αναπληρωτή επικεφαλής του Τμήματος Διεθνούς Νομικής Συνεργασίας της Εισαγγελίας. Στις 6 Σεπτεμβρίου το Ανώτατο Αντιδιαφθορικό Δικαστήριο τον έθεσε υπό κράτηση με εναλλακτική εγγύηση 120 εκατ. UAH. Στις 7 Σεπτεμβρίου ο Κραβτσένκο ανακοίνωσε ότι υπέβαλε επιστολή παραίτησης, χαρακτηρίζοντας την απόφαση πολιτική.

Στις 13 Σεπτεμβρίου, σύμφωνα με την Εισαγγελία, ο Κραβτσένκο υπέγραψε κλήση υπόπτου σε βάρος του διευθυντή της NABU Σεμέν Κρυβονός, την οποία δημοσιοποίησε στις 14 Σεπτεμβρίου μέσω βιντεοσκοπημένου μηνύματος, μαζί με κλήση υπόπτου σε βάρος προσώπου κοντά στον επικεφαλής της SAPO Ολεκσάντρ Κλιμένκο. Ο ίδιος υποστήριξε ότι αφορούσαν πλαστογράφηση εγγράφων και εικονική υιοθεσία. Η NABU και η SAPO απέρριψαν τις κατηγορίες, δηλώνοντας ότι ουδέποτε τους επιδόθηκε η κλήση υπόπτου με τον προβλεπόμενο τύπο, και τη χαρακτήρισαν «συνέχεια της συστηματικής επίθεσης κατά ανεξάρτητων αντιδιαφθορικών οργάνων» σε αντίποινα για την «Καρθαγόνα». Η Εισαγγελία ανακοίνωσε ότι οι σχετικές εγγραφές στο Ενιαίο Μητρώο Προανακριτικών Ερευνών ακυρώθηκαν, με την LIGA.net να αναφέρει ότι την απόφαση ενέκρινε ο αναπληρωτής γενικός εισαγγελέας Μαξίμ Κριμ.

Στη νύχτα 13–14 Σεπτεμβρίου ο Κραβτσένκο αναχώρησε από την Ουκρανία με υπηρεσιακό αυτοκίνητο υποστηρίζοντας ότι μετέβαινε σε υπηρεσιακή αποστολή. Στις 14 Σεπτεμβρίου ο Ζελένσκι υπέγραψε διάταγμα αναστολής του βάσει του άρθρου 11 παρ. 2 του νόμου για το καθεστώς του πολέμου και κατέθεσε στη Ράντα αίτημα αποπομπής. Ο Κραβτσένκο δεν παρέστη στη συνεδρίαση της 15ης Σεπτεμβρίου. Λίγο νωρίτερα είχε απευθυνθεί μέσω Telegram στους βουλευτές ζητώντας η απόφαση να είναι κοινοβουλευτική και όχι «εντολή του προέδρου».

Μετά την ψηφοφορία, η Ουκρανική Πράβδα ανέφερε ότι ο επικεφαλής της περιφερειακής εισαγγελίας του Χμελνίτσκι Αντόν Κοβάλσκι είναι ο πιθανότερος διάδοχος, μαζί με τον επικεφαλής της εισαγγελίας της περιφέρειας Ντνιπροπετρόφσκ Βαλέριι Πριχοζάνοφ. Παρέμεινε άγνωστο ποιος ασκεί χρέη γενικού εισαγγελέα.

Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές

Η ουκρανική κάλυψη εστιάζει στην αντιπαράθεση μεταξύ της Εισαγγελίας και των αντιδιαφθορικών οργάνων, παρουσιάζοντας την επιχείρηση «Καρθαγόνα» και την κλήση υπόπτου σε βάρος του διευθυντή της NABU ως το κεντρικό αίτιο της αποπομπής. Τα μέσα αναδεικνύουν εκτενώς τη φυγή Κραβτσένκο στο εξωτερικό, την αυτοοργανωμένη αποστολή του στο Παρίσι, την απουσία εγγραφής του στο πρόγραμμα της PACE, καθώς και την αναχώρηση της συζύγου του Ολεξάντρα Σόβκοπλιας δύο ημέρες νωρίτερα, πλαισιώνοντάς τα ως φυγή ενόψει της ψηφοφορίας. Παράλληλα, καταγράφονται οι αντιδράσεις της αντιπολίτευσης — η Γεραστσένκο από την Ευρωπαϊκή Αλληλεγγύη και άλλοι βουλευτές ζήτησαν την επιστροφή σε ανταγωνιστική επιλογή γενικού εισαγγελέα, καταγγέλλοντας ότι ο διορισμός του Κραβτσένκο στηρίχθηκε σε πολιτική πίστη και όχι σε επαγγελματισμό. Η αποφασιστική στάση Ζελένσκι, το αποτέλεσμα 317-0 και το διάταγμα αρ. 932/2026 προβάλλονται ως η επιβεβαίωση της βούλησης του κράτους.

Πώς το περιγράφουν οι διεθνείς πηγές

Η διεθνής κάλυψη είναι περιορισμένη στο σύνολο των πηγών. Το μοναδικό μη ουκρανικό μέσο είναι πρακτορειακό ρεπορτάζ από το Αζερμπαϊτζάν (APA) που αναπαράγει την είδηση της αποπομπής, ευθυγραμμισμένο με την ουκρανική οπτική. Σημαντικότερη είναι η παρέμβαση του Reuters, το οποίο προειδοποιεί ότι η αντιπαράθεση μεταξύ της Εισαγγελίας και των ανεξάρτητων αντιδιαφθορικών οργάνων ενέχει κινδύνους για τη διεθνή εικόνα της Ουκρανίας και θα μπορούσε να δυσχεράνει την εκτέλεση μεταρρυθμίσεων από τις οποίες εξαρτώνται δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια εξωτερικής χρηματοδότησης, καθώς και τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την ΕΕ. Ο Κίριλο Μπουντάνοφ δήλωσε στο Reuters ότι «τίποτα από αυτά δεν είναι φυσιολογικό και προκαλεί τεράστια ζημιά στην εικόνα της Ουκρανίας στον κόσμο». Δεν περιλαμβάνονται δυτικά μέσα στο υλικό.

Πού διαφέρουν οι αναφορές

Σημαντικότερη διαφωνία αφορά τον προορισμό της υπηρεσιακής αποστολής Κραβτσένκο: ορισμένα ρεπορτάζ, επικαλούμενα το Σουσπίλνε και την επιβεβαίωση της Εισαγγελίας στη Ράδιο Σβομπόντα, αναφέρουν Παρίσι, ενώ άλλα, με πηγές στην Ουκρανική Πράβδα, αναφέρουν ότι στα ταξιδιωτικά έγγραφα αναγραφόταν η Λιθουανία ως προορισμός. Η PACE και η βουλευτής Γεβχένια Κραβτσούκ δήλωσαν ότι ο Κραβτσένκο δεν ήταν εγγεγραμμένος στο πρόγραμμα της εκδήλωσης που επικαλέστηκε.

Δεύτερη διαφωνία αφορά την κλήση υπόπτου σε βάρος Κρυβονός: ο Κραβτσένκο ισχυρίζεται ότι την υπέγραψε και την απέστειλε μέσω Ουκρπόστα (με αποδείξεις), ενώ ο Κρυβονός και η Εισαγγελία αρνούνται ότι του επιδόθηκε με τον προβλεπόμενο τύπο και η Εισαγγελία ανακοίνωσε ακύρωση των σχετικών εγγραφών στο ΕΡΔΡ.

Τρίτη διαφωνία: ο χαρακτήρας της αναχώρησης Κραβτσένκο — ο ίδιος και η Εισαγγελία την περιγράφουν ως «επίσημη αποστολή», ενώ το Αντιδιαφθορικό Κέντρο και σχολιαστές όπως ο Βιτάλιι Σαμπούνιν και η Τετιάνα Σεβτσούκ τη χαρακτηρίζουν «φυγή», σημειώνοντας ότι η σύζυγός του είχε αναχωρήσει δύο ημέρες νωρίτερα.

Τέταρτη: η φύση της κλήσης υπόπτου — ο Κραβτσένκο την παρουσιάζει ως νόμιμη ποινική διαδικασία, ενώ η NABU και η SAPO τη χαρακτηρίζουν «συνέχεια της συστηματικής επίθεσης κατά ανεξάρτητων αντιδιαφθορικών οργάνων» σε αντίποινα για την «Καρθαγόνα».

Ιστορικό

Ο Ρουσλάν Κραβτσένκο είχε διοριστεί γενικός εισαγγελέας στις 17 Ιουνίου 2025. Στις 4 Σεπτεμβρίου 2026 η NABU και η SAPO πραγματοποίησαν ερευνητικές έρευνες στα γραφεία του ίδιου, της αναπληρώτριάς του Μαρίας Βντόβιτσενκο και του επικεφαλής της Οδησσού Όλεχ Κίπερ. Στις 5 Σεπτεμβρίου ανακοίνωσαν την επιχείρηση «Καρθαγόνα», εντοπίζοντας ως διοργανωτή τον Σερχίι Κρόπιβα, αναπληρωτή επικεφαλής του Τμήματος Διεθνούς Νομικής Συνεργασίας της Εισαγγελίας, ο οποίο φέρεται να «προστάτευε» δίκτυα τηλεφωνικής απάτης και να νομιμοποιεί τα κέρδη. Στις 6 Σεπτεμβρίου το Ανώτατο Αντιδιαφθορικό Δικαστήριο επέβαλε στον Κρόπιβα κράτηση με εναλλακτική εγγύηση 120 εκατ. UAH· ακολούθησαν κρατήσεις της συντρόφου του Γιελιζαβέτα Ιβαχνένκο (με εγγύηση 20 εκατ. UAH) και του οδηγού του Σερχίι Κούτσι.

Στις 7 Σεπτεμβρίου ο Κραβτσένκο ανακοίνωσε επιστολή παραίτησης, χαρακτηρίζοντάς την πολιτική. Στις 13 Σεπτεμβρίου υπέγραψε κλήση υπόπτου σε βάρος του διευθυντή της NABU Σεμέν Κρυβονός, την οποία δημοσιοποίησε την επόμενη ημέρα, μαζί με δεύτερη κλήση υπόπτου σε βάρος προσώπου κοντά στον επικεφαλής της SAPO Ολεκσάντρ Κλιμένκο. Η NABU και η SAPO απέρριψαν τις κατηγορίες, δηλώνοντας ότι η κλήση δεν τους επιδόθηκε νομότυπα.

Στις 14 Σεπτεμβρίου ο πρόεδρος Ζελένσκι υπέγραψε διάταγμα αναστολής του Κραβτσένκο βάσει του άρθρου 11 παρ. 2 του νόμου για το καθεστώς του πολέμου και κατέθεσε στη Ράντα αίτημα αποπομπής. Ο Κραβτσένκο είχε ήδη εγκαταλείψει τη χώρα τη νύχτα, επικαλούμενος υπηρεσιακή αποστολή. Στο Παρίσι, η PACE ανέφερε ότι ο Κραβτσένκο δεν ήταν καταχωρημένος στη σχετική εκδήλωση.