Συνομιλίες ΗΠΑ–Ρωσίας για την επαναφορά του Nord Stream με αμερικανό επενδυτή
Αμερικανοί και Ρώσοι αξιωματούχοι, μεταξύ τους ο ειδικός απεσταλμένος του προέδρου Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, και ο στενός σύμβουλος του Βλαντίμιρ Πούτιν, Κιρίλ Ντμίτριεφ, διεξάγουν συνομιλίες για την προσέλκυση αμερικανού επενδυτή που θα αποκαταστήσει τη λειτουργία των αγωγών Nord Stream, σύμφωνα με πέντε πηγές του Reuters. Ο Λευκός Οίκος διαψεύδει ότι υπήρξαν πρόσφατες συζητήσεις ειδικά για το Nord Stream, ενώ η Γερμανία δηλώνει ότι οι αγωγοί και το ρωσικό αέριο παραμένουν υπό κυρώσεις και ότι το Βερολίνο δεν επιθυμεί την επαναλειτουργία τους.
Βασικά σημεία
- Ο Τζάρεντ Κούσνερ και ο Κιρίλ Ντμίτριεφ συναντήθηκαν τις τελευταίες εβδομάδες στη Μόσχα και τη Νέα Υόρκη για τις συνομιλίες.
- Ο Λευκός Οίκος αρνήθηκε ότι υπήρξαν πρόσφατες συζητήσεις ειδικά για το Nord Stream, αλλά δήλωσε ότι οποιαδήποτε συμφωνία με τη Ρωσία πρέπει να συντονίζεται με την DFC και το Υπουργείο Οικονομικών.
- Οι αγωγοί Nord Stream βρίσκονται υπό κυρώσεις ΗΠΑ και ΕΕ, καθιστώντας παράνομη την επαναλειτουργία τους στις παρούσες συνθήκες.
- Η εκπρόσωπος του γερμανικού Υπουργείου Οικονομίας και Ενέργειας δήλωσε ότι η Γερμανία έχει βρει εναλλακτικές πηγές εφοδιασμού και δεν επιθυμεί την επαναλειτουργία των αγωγών.
- Ο Ντμίτριεφ συναντήθηκε τον Σεπτέμβριο στη Νέα Υόρκη με τους ειδικούς απεσταλμένους Στιβ Γουίτκοφ και Κούσνερ.
- Οι αγωγοί υπέστησαν ζημιές τον Σεπτέμβριο του 2022 από σειρά υποβρύχιων εκρήξεων· η Gazprom κατέχει το 51% της εταιρείας λειτουργίας τους.
- Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι η σύναψη συμφωνίας μεσοπρόθεσμα είναι απίθανη λόγω των υφιστάμενων εμποδίων.
Γιατί έχει σημασία
Εάν προχωρήσουν, οι συνομιλίες θα ανέτρεπαν κεντρικό στοιχείο της ευρωπαϊκής αποσύνδεσης από το ρωσικό αέριο μετά την εισβολή του 2022. Οι αγωγοί είναι υπό κυρώσεις ΗΠΑ και ΕΕ και έχουν υποστεί σοβαρές ζημιές από τις υποβρύχιες εκρήξεις του Σεπτεμβρίου 2022, καθιστώντας την επαναλειτουργία τους προς το παρόν παράνομη. Η γερμανική και ευρύτερη ευρωπαϊκή αντίθεση σηματοδοτεί ότι ακόμη και μια άρση των αμερικανικών κυρώσεων δεν θα αρκούσε από μόνη της για να ανοίξει ξανά η οδός. Παράλληλα, οι συζητήσεις συνδέουν ενδεχόμενες αμερικανικές επιχειρηματικές συμφωνίες με την ευρύτερη προσέγγιση ΗΠΑ–Ρωσίας και τις προσπάθειες τερματισμού του πολέμου στην Ουκρανία, ενώ η άρση κυρώσεων θα μπορούσε να περιπλεχθεί από τις επικείμενες αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές.
Τι συνέβη
Σύμφωνα με πέντε πηγές που επικαλέστηκε το Reuters, Αμερικανοί και Ρώσοι αξιωματούχοι, μεταξύ τους ο ειδικός απεσταλμένος του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και γαμπρός του Τζάρεντ Κούσνερ, και ο στενός σύμβουλος/ειδικός απεσταλμένος του προέδρου της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν Κιρίλ Ντμίτριεφ, διεξάγουν συνομιλίες για την προσέλκυση αμερικανού επενδυτή που θα αποκαταστήσει τη λειτουργία των αγωγών Nord Stream. Ο Κούσνερ και ο Ντμίτριεφ συναντήθηκαν τις τελευταίες εβδομάδες στη Μόσχα και τη Νέα Υόρκη, ενώ ο Ντμίτριεφ είχε επίσης συναντήσεις με εκπροσώπους του αμερικανικού Υπουργείου Ενέργειας και του Υπουργείου Οικονομικών για πιθανές αμερικανο-ρωσικές ενεργειακές πρωτοβουλίες. Στις 24 Σεπτεμβρίου, ο Ντμίτριεφ συναντήθηκε στη Νέα Υόρκη με τους ειδικούς απεσταλμένους Στιβ Γουίτκοφ και Κούσνερ, με κύρια θέματα τη διμερή συνεργασία ΗΠΑ–Ρωσίας και τον τερματισμό του ρωσο-ουκρανικού πολέμου. Ο Λευκός Οίκος δήλωσε ότι πρόσφατα δεν υπήρξαν συζητήσεις ειδικά για το Nord Stream, αλλά ότι οποιαδήποτε συμφωνία με τη Ρωσία πρέπει να συντονίζεται με την DFC και το Υπουργείο Οικονομικών και να ωφελεί τους αμερικανούς φορολογούμενους και τις αμερικανικές εταιρείες. Ο ίδιος ο Κούσνερ θεωρεί τις επιχειρηματικές συμφωνίες κρίσιμο παράγοντα για την αποκατάσταση της ειρήνης και εκτιμά ότι μια τέτοια συμφωνία θα επέτρεπε σε αμερικανούς επενδυτές να επωφεληθούν από τις προμήθειες ενέργειας προς την Ευρώπη μετά το τέλος του πολέμου. Οι αγωγοί Nord Stream, που πριν από τη ρωσική εισβολή κάλυπταν πάνω από το ήμισυ των γερμανικών εισαγωγών αερίου, τέθηκαν εκτός λειτουργίας όταν η Μόσχα περιόρισε τις ροές προς την Ευρώπη και υπέστησαν ζημιές τον Σεπτέμβριο του 2022 από σειρά υποβρύχιων εκρήξεων. Η Gazprom κατέχει το 51% της εταιρείας λειτουργίας τους, το 31% μοιράζεται μεταξύ δύο γερμανικών εταιρειών και το υπόλοιπο ανήκει σε γαλλικό και ολλανδικό μέτοχο. Η εκπρόσωπος του γερμανικού Υπουργείου Οικονομίας και Ενέργειας τόνισε ότι οι αγωγοί και το ρωσικό αέριο παραμένουν υπό ευρωπαϊκές κυρώσεις και ότι η ομοσπονδιακή κυβέρνηση δεν επιθυμεί την επαναλειτουργία τους. Αμερικανός αξιωματούχος εκτίμησε ότι, λόγω των υφιστάμενων εμποδίων, η σύναψη συμφωνίας μεσοπρόθεσμα είναι απίθανη.
Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές
Η ουκρανική κάλυψη εστιάζει την ιστορία στο ενδεχόμενο ανατροπής της δυτικής ενεργειακής πολιτικής έναντι της Ρωσίας και υπογραμμίζει την ευρωπαϊκή αντίθεση στην επαναλειτουργία του Nord Stream. Παρουσιάζει τις συζητήσεις ως μέρος μιας ευρύτερης προσέγγισης ΗΠΑ–Ρωσίας, την οποία συνδέει με πιθανή χαλάρωση κυρώσεων για ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, όπως οι ευρωπαϊκές δραστηριότητες της Lukoil. Τα ουκρανικά μέσα επισημαίνουν επίσης τη διαπλοκή του Ντμίτριεφ με το Κρεμλίνο και την ευαισθησία του να διαπραγματεύονται αμερικανοί αξιωματούχοι μαζί του για στρατηγικές ενεργειακές υποδομές.
Πού διαφέρουν οι αναφορές
Ο Λευκός Οίκος διαψεύδει ότι υπήρξαν πρόσφατες συζητήσεις ειδικά για το Nord Stream, ενώ πηγές του Reuters περιγράφουν συνεχιζόμενες επαφές μεταξύ Κούσνερ και Ντμίτριεφ στις οποίες το θέμα παρέμενε στην ατζέντα. Παράλληλα, οι αναφορές διαφέρουν ως προς το βάθος της συζήτησης για το Nord Stream στις συναντήσεις τους σε Μόσχα και Νέα Υόρκη: ορισμένες παρουσιάζουν το θέμα ως ενεργή διαπραγμάτευση, ενώ άλλες σημειώνουν ότι παραμένει ασαφές εάν ή πόσο ειδικά συζητήθηκε σε κάθε συνάντηση.
Ιστορικό
Πριν από τη ρωσική εισβολή του Φεβρουαρίου 2022, η Γερμανία αγόραζε πάνω από το ήμισυ του φυσικού αερίου της από τη Ρωσία μέσω των δύο αγωγών Nord Stream. Οι αγωγοί τέθηκαν εκτός λειτουργίας μετά τον περιορισμό των ρωσικών ροών προς την Ευρώπη και υπέστησαν ζημιές τον Σεπτέμβριο του 2022 από σειρά υποβρύχιων εκρήξεων. Η Gazprom κατέχει το 51% της εταιρείας λειτουργίας του Nord Stream, το 31% μοιράζεται μεταξύ δύο γερμανικών εταιρειών και το υπόλοιπο ανήκει σε γαλλικό και ολλανδικό μέτοχο. Σύμφωνα με το Reuters, οι γερμανοί συνιδιοκτήτες επιθυμούν να διατηρήσουν τα μερίδιά τους εφόσον η Gazprom αποφασίσει να πουλήσει. Ο Ντμίτριεφ, ο οποίος τάσσεται υπέρ της επανάληψης των ρωσικών προμηθειών αερίου προς τη Γερμανία, είχε τον περασμένο μήνα συναντήσεις με εκπροσώπους του αμερικανικού Υπουργείου Ενέργειας και του Υπουργείου Οικονομικών, ενώ στις 24 Σεπτεμβρίου συναντήθηκε στη Νέα Υόρκη με τους ειδικούς απεσταλμένους Στιβ Γουίτκοφ και Κούσνερ.