Σύγκρουση SBU–GUR στο Κίεβο μετά την υπόθεση Καπλούνοφ και το φερόμενο σχέδιο δολοφονίας του Ζακάγεφ
Στις 2 Σεπτεμβρίου 2026, σημειώθηκε ένοπλη σύγκρουση μεταξύ στελεχών της SBU και μαχητών της ειδικής μονάδας «Τιμούρ» της στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών (GUR) στην οδό Σουμσκόχο στη συνοικία Μπερεζνιάκι του Κιέβου, με τρεις τραυματίες από την πλευρά της GUR. Η SBU ανακοίνωσε ότι είχε αποτρέψει σχέδιο δολοφονίας κατά του ηγόμαχου της εξόριστης κυβέρνησης της Τσετσενικής Δημοκρατίας της Ιτσκερίας, Αχμέντ Ζακάγεφ, με φερόμενο δράστη τον αναπληρωτή διοικητή του Ρωσικού Εθελοντικού Σώματος (ΡΔΚ) Στεπάν Καπλούνοφ. Ο Καπλούνοφ και η GUR υποστηρίζουν ότι είχε προηγηθεί απαγωγή του στις 23 Αυγούστου από πράκτορες της SBU, ενώ η SBU χαρακτήρισε τη σύγκρουση «απαράδεκτη». Ο Πρόεδρος Ζελένσκι χαρακτήρισε το επεισόδιο «ντροπιαστικό», απαιτώντας πειθαρχικές αποφάσεις και εσωτερικές έρευνες, ενώ υπέγραψε την απομάκρυνση του επικεφαλής του τμήματος προστασίας κρατικών μυστικών της SBU, Όλεχ Χράμοφ.
Βασικά σημεία
- 2 Σεπτεμβρίου 2026, στην οδό Σουμσκόχο στα Μπερεζνιάκι του Κιέβου, σημειώθηκε ένοπλη σύγκρουση μεταξύ SBU και GUR, με τρεις τραυματίες από την πλευρά της GUR.
- Η SBU ανακοίνωσε ότι απέτρεψε σχέδιο δολοφονίας κατά του ηγόμαχου της εξόριστης κυβέρνησης της Ιτσκερίας Αχμέντ Ζακάγεφ, ο οποίος είχε έρθει στην Ουκρανία για την Ημέρα Ανεμίκαρτης στις 24 Αυγούστου.
- Ως ύποπτος για την προετοιμασία του σχεδίου ονομάστηκε ο αναπληρωτής διοικητής του Ρωσικού Εθελοντικού Σώματος (ΡΔΚ) Στεπάν Καπλούνοφ, που υπηρετεί στην ειδική μονάδα «Τιμούρ» της GUR· η SBU υποστήριξε ότι ο Καπλούνοφ ομολόγησε επαφές με την FSB.
- Ο Καπλούνοφ και ο συνήγορός του, Ταράς Μπορόφσκι, δηλώνουν ότι η ομολογία αποσπάστηκε υπό ψυχολογική πίεση και απειλές θανάτου κατά τη διάρκεια κράτησής του.
- Η RDK και η GUR αναφέρουν ότι ο Καπλούνοφ είχε απαχθεί στις 23 Αυγούστου από άτομα που παρουσιάστηκαν ως αστυνομικοί, κρατήθηκε εννέα ημέρες χωρίς κατηγορίες και επανεμφανίστηκε μόνο κατά την έρευνα στο διαμέρισμά του στις 2 Σεπτεμβρίου.
- Ο Πρόεδρος Ζελένσκι χαρακτήρισε το επεισόδιο «απολύτως ντροπιαστικό», ζήτησε λογοδοσία και πειθαρχικές αποφάσεις στις ηγεσίες των υπηρεσιών και υπέγραψε την απομάκρυνση του Όλεχ Χράμοφ από τη SBU.
- Ο Γενικός Εισαγγελέας Ρουσλάν Κραβτσένκο ανακοίνωσε στις 3 Σεπτεμβρίου ότι δύο συμμετέχοντες στη σύγκρουση — ένας υπάλληλος της SBU και ένας στρατιωτικός της GUR — ενημερώθηκαν για τις υπόνοιες εις βάρος τους, ενώ η έρευνα συνεχίζεται από το Γραφείο Κρατικών Ερευνών (DBR).
Γιατί έχει σημασία
Το επεισόδιο αποκάλυψε ανοιχτή ένοπλη σύγκρουση μεταξύ δύο κορυφαίων ουκρανικών υπηρεσιών ασφαλείας, με τραυματισμούς στρατιωτικών της GUR, ενώ εμπλέκει παράλληλα φερόμενο σχέδιο της ρωσικής FSB για δολοφονία του Αχμέντ Ζακάγεφ σε ημέρα εθνικής εορτής. Η υπόθεση αναδεικνύει ερωτήματα για τον συντονισμό και την εποπτεία μεταξύ SBU και GUR, ενώ η ίδια η GUR χαρακτηρίζει τα όσα διακινούνται ως «στοχευμένη εκστρατεία απαξίωσης» της στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών. Η παρέμβαση του Προέδρου Ζελένσκι και η απομάκρυνση ανώτατου στελέχους της SBU δείχνουν το πολιτικό βάρος που αποδίδεται στο συμβάν.
Τι συνέβη
Στις 2 Σεπτεμβρίου 2026, στην οδό Σουμσκόχο στη συνοικία Μπερεζνιάκι του Κιέβου, ξέσπασε ένοπλη σύγκρουση μεταξύ στελεχών της SBU και μαχητών της ειδικής μονάδας «Τιμούρ» της GUR, κατά τη διάρκεια ερευνητικών ενεργειών στο διαμέρισμα του Στεπάν Καπλούνοφ, αναπληρωτή διοικητή του Ρωσικού Εθελοντικού Σώματος (ΡΔΚ), ο οποίος υπηρετεί στη «Τιμούρ». Σύμφωνα με ουκρανικά μέσα ενημέρωσης, τρία στελέχη της GUR τραυματίστηκαν. Η SBU ανακοίνωσε ότι είχε αποτρέψει σχέδιο δολοφονίας κατά ηγόμαχου της ρωσικής αντιπολιτευόμενης εθνικής κίνησης, που είχε έρθει στην Ουκρανία για την Ημέρα Ανεξαρτησίας· πηγές στις διωκτικές αρχές, που επικαλούνται τα μέσα Babel και Suspilne, αναφέρουν ότι πρόκειται για τον Αχμέντ Ζακάγεφ, επικεφαλής της εξόριστης κυβέρνησης της Τσετσενικής Δημοκρατίας της Ιτσκερίας. Ως φερόμενο δράστη η SBU ονόμασε τον Καπλούνοφ, υποστηρίζοντας ότι είχε επαφές με την FSB και ομολόγησε τη συνεργασία του. Ο ίδιος και ο δικηγόρος του, Ταράς Μπορόφσκι, αρνούνται τη συνεργασία και ισχυρίζονται ότι η ομολογία αποσπάστηκε υπό πίεση, ενώ στις 23 Αυγούστου είχε απαχθεί από άτομα που παρουσιάστηκαν ως αστυνομικοί και κρατήθηκε εννέα ημέρες χωρίς κατηγορίες. Η RDK είχε δημοσιοποιήσει την «απαγωγή» στις 1 Σεπτεμβρίου μέσω του επικεφαλής του επιτελείου της, Ολεκσάντρ Φορτούνα. Ο Πρόεδρος Ζελένσκι χαρακτήρισε το συμβάν «απολύτως ντροπιαστικό», ζήτησε λογοδοσία και πειθαρχικές αποφάσεις και, στις 2 Σεπτεμβρίου, υπέγραψε την απομάκρυνση του επικεφαλής του Τμήματος Προστασίας Κρατικών Μυστικών και Αδειοδότησης της SBU, Όλεχ Χράμοφ, ο οποίος κατείχε τη θέση από τις 6 Μαρτίου 2023. Στις 3 Σεπτεμβρίου, ο Γενικός Εισαγγελέας Ρουσλάν Κραβτσένκο ανακοίνωσε ότι δύο συμμετέχοντες στη σύγκρουση — ένας υπάλληλος της SBU και ένας στρατιωτικός της GUR — ενημερώθηκαν επισήμως για τις υπόνοιες που συνδέονται με τη χρήση πυροβόλων όπλωρ.
Πού διαφέρουν οι αναφορές
Τα δημοσιεύματα και οι δύο πλευρές διαφωνούν σε σειρά κρίσιμων σημείων. Η SBU παρουσιάζει τα γεγονότα ως αντιτρομοκρατική επιχείρηση που συνάντησε ένοπλη αντίσταση ομάδας συνδεόμενης με τις Ένοπλες Δυνάμεις, ενώ ο Καπλούνοφ, η RDK και η GUR περιγράφουν απαγωγή από πράκτορες που παρουσιάστηκαν ως αστυνομικοί στις 23 Αυγούστου, χωρίς κατηγορίες, με στόχο —όπως λένε— την απαξίωση της μονάδας «Τιμούρ» και του αρχηγού της. Για την ομολογία, η SBU επικαλείται ομολογία του Καπλούνοφ και στοιχεία στο τηλέφωνό του, ενώ ο ίδιος και ο δικηγόρος του υποστηρίζουν ότι αποσπάστηκε υπό πίεση και απειλές θανάτου. Ως προς τον στόχο του σχεδίου, η SBU μίλησε μόνο για «ηγόμαχο της ρωσικής αντιπολιτευόμενης κίνησης», αλλά πηγές στα μέσα Babel και Suspilne ανέφεραν ότι πρόκειται για τον Αχμέντ Ζακάγεφ· το περιβάλλον του Ζακάγεφ δήλωσε ότι πληροφορήθηκε το επεισόδιο μόνο από τα μέσα και δεν έλαβε καμία επίσημη ενημέρωση. Τέλος, η GUR χαρακτήρισε τα όσα διακινούνται «στοχευμένη εκστρατεία παραπληροφόρησης» εις βάρος της, ερμηνεία που η SBU ουσιαστικά αντικρούει μέσω της εκδοχής της για αντιτρομοκρατική επιχείρηση.
Ιστορικό
Ο Στεπάν Καπλούνοφ είναι Ρώσος εθελοντής που πολεμά για την Ουκρανία από το 2014 και υπηρετεί ως αναπληρωτής διοικητής του Ρωσικού Εθελοντικού Σώματος (ΡΔΚ), το οποίο εντάσσεται στην ειδική μονάδα «Τιμούρ» της στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών (GUR) του υπουργείου Άμυνας. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, ο Καπλούνοφ είχε τραυματιστεί σοβαρά το 2022 κατά την υπεράσπιση του Κιέβου και συμμετείχε σε μάχες σε Ζαπορίζια, Αβντίιβκα, Βολτσάνσκ και Κουπιάνσκ, καθώς και σε επιχειρήσεις στις περιοχές Μπελγκορόντ και Μπριάνσκ της Ρωσίας. Ο Αχμέντ Ζακάγεφ, επικεφαλής της εξόριστης κυβέρνησης της Τσετσενικής Δημοκρατίας της Ιτσκερίας, είχε ταξιδέψει στο Κίεβο για την Ημέρα Ανεξαρτησίας στις 24 Αυγούστου. Το επεισόδιο εκτυλίχθηκε σε ένα κλίμα μακροχρόνιας θεσμικής αντιπαλότητας μεταξύ της SBU και της GUR, στοιχείο που επισημαίνουν τόσο η εκδοχή της GUR όσο και αναλύσεις που επικαλούνται πρώην στελέχη της SBU, όπως ο Βίκτορ Γιαγκούν.