Ουκρανοί δημοσιογράφοι της Ukrainska Pravda συνελήφθησαν στη Βιέννη και αφέθηκαν ελεύθθεροι μία ημέρα αργότερα
Ο επικεφαλής του τμήματος ερευνητικής δημοσιογραφίας της Ukrainska Pravda, Mykhailo Tkach, και ο κάμεραμαν Yaroslav Bondarenko συνελήφθησαν στη Βιέννη στις 8 Οκτωβρίου κατά τη διάρκεια ρεπορτάζ που σχετιζόταν με τον πρώην γενικό εισαγγελέα της Ουκρανίας Ruslan Kravchenko. Αφέθηκαν ελεύθεροι την επόμενη ημέρα. Ο Tkach δηλώνει ότι οι μαρτυρίες που οδήγησαν στη σύλληψη μπορεί να προήλθαν από ανθρώπους του κύκλου του Kravchenko, ενώ οι αυστριακές αρχές χαρακτήρισαν την υπόθεση «κατασκοπεία» — κατηγορία που, σύμφωνα με το ΥΠΕΣ της Αυστρίας, τελικά δεν επιβεβαιώθηκε.
Βασικά σημεία
- Ο Mykhailo Tkach, επικεφαλής του ερευνητικού τμήματος της Ukrainska Pravda, και ο κάμεραμαν Yaroslav Bondarenko συνελήφθησαν στη Βιέννη στις 8 Οκτωβρίου κατά τη διάρκεια ρεπορτάζ για τον πρώην γενικό εισαγγελέα Ruslan Kravchenko.
- Ο Tkach αφέθηκε ελεύθερος στις 9 Οκτωβρίου, όπως ανακοίνωσε το ουκρανικό υπουργείο Εξωτερικών και η αρχισυντάκτρια Sevgil Musayeva· αργότερα αφέθηκε ελεύθερος και ο Bondarenko.
- Κατά τη σύλληψη, ο Bondarenko τραυματίστηκε — θραύσματα γυαλιού του έκοψαν το χέρι και καρφώθηκαν κάτω από το μάτι· μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο από τα κρατητήρια, ενώ κατά την επέμβαση δεν του αφαιρέθηκαν οι χειροπέδες.
- Κατά την ανάκριση, στους δύο δημοσιογράφους απαγγέλθηκαν τρεις κατηγορίες: κατασκοπεία υπέρ της ουκρανικής στρατιωτικής πληροφοριών, συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση και πρόκληση ζημίας στην Αυστρία.
- Ο Tkach δηλώνει ότι οι αυστριακοί ερευνητές γνώριζαν ήδη κατά την ανάκριση ότι είχαν συλλάβει ουκρανούς δημοσιογράφους, και ότι οι μαρτυρίες που αιτιολόγησαν τη σύλληψη μπορεί να προέρχονται από ανθρώπους του περιβάλλοντος Kravchenko.
- Η εισαγγελία της Βιέννης ανέφερε στις 12 Οκτωβρίου ότι βάση για τη σύλληψη αποτέλεσαν, μεταξύ άλλων, «μαρτυρίες αυτοπτών μαρτύρων» που, όπως είπε, είδαν τρεις άνδρες να παρατηρούν συγκεκριμένο αντικείμενο.
- Η Ukrainska Pravda, μαζί με συνηγόρους, ανακοίνωσε ότι θα διεκδικήσει πλήρη έλεγχο των περιστάσεων, ταυτοποίηση των υπευθύνων, διευκρίνιση της απώλειας περιουσιακών στοιχείων και αποζημίωση.
Γιατί έχει σημασία
Δύο ουκρανοί δημοσιογράφοι που εκτελούσαν δημοσιογραφική αποστολή σε χώρα της ΕΕ συνελήφθησαν για κατασκοπεία — κατηγορία που, σύμφωνα με το αυστριακό υπουργείο Εσωτερικών, τελικά δεν επιβεβαιώθηκε. Ο κάμεραμαν τραυματίστηκε κατά τη σύλληψη, μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο από τα κρατητήρια και φέρεται να χειρουργήθηκε με χειροπέδες. Ο επικεφαλής του ερευνητικού τμήματος της Ukrainska Pravda δημόσια ισχυρίστηκε ότι οι αυστριακές αρχές ενήργησαν βάσει πληροφοριών ανθρώπων του κύκλου πρώην γενικού εισαγγελέα που αποτελεί αντικείμενο έρευνας. Η υπόθεση θέτει ερωτήματα για την ελευθερία του Τύπου, τη συμπεριφορά ξένων διωκτικών αρχών απέναντι σε ουκρανούς δημοσιογράφους και πιθανή διασυνοριακή επιρροή γύρω από καταζητούμενο πρώην ανώτατο ουκρανό αξιωματούχο.
Τι συνέβη
Στις 8 Οκτωβρίου, ο Mykhailo Tkach, επικεφαλής του τμήματος ερευνητικής δημοσιογραφίας της Ukrainska Pravda, και ο κάμεραμαν Yaroslav Bondarenko συνελήφθησαν στη Βιέννη κατά τη διάρκεια ρεπορτάζ που σχετιζόταν με τον πρώην γενικό εισαγγελέα της Ουκρανίας Ruslan Kravchenko, τον οποίο οι δημοσιογράφοι αναζητούσαν. Σύμφωνα με τον Tkach, κατά τη σύλληψη ένοπλα μασκοφόρα άτομα έσπασαν τα τζάμια του αυτοκινήτου, τους έβγαλαν στον δρόμο και ένας εξ αυτών τού πάτησε τον λαιμό με το γόνατο την ώρα που φώναζε ότι είναι δημοσιογράφος. Ο Bondarenko τραυματίστηκε — θραύσματα γυαλιού του έκοψαν το χέρι και καρφώθηκαν κάτω από το μάτι· μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο μετά την παραμονή του στο κρατητήριο και, όπως ανέφερε, χειρουργήθηκε χωρίς να του αφαιρεθούν οι χειροπέδες. Στους δύο δημοσιογράφους απαγγέλθηκαν τρεις κατηγορίες: κατασκοπεία υπέρ της ουκρανικής στρατιωτικής πληροφοριών, συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση και πρόκληση ζημίας στην Αυστρία. Ο Tkach δήλωσε ότι οι αυστριακοί ερευνητές γνώριζαν ήδη κατά την ανάκριση ότι είχαν συλλάβει ουκρανούς δημοσιογράφους, και ότι οι μαρτυρίες που αιτιολόγησαν τη σύλληψη μπορεί να προέρχονται από ανθρώπους του περιβάλλοντος Kravchenko. Στις 9 Οκτωβρίου, το ουκρανικό υπουργείο Εξωτερικών και η αρχισυντάκτρια Sevgil Musayeva ανακοίνωσαν ότι ο Tlach αφέθηκε ελεύθερος· αργότερα αφέθηκε ελεύθερος και ο Bondarenko. Μαζί τους είχαν συλληφθεί άλλοι δύο ουκρανοί υπήκοοι, σύμφωνα με τον αυστριακό υπουργό Εσωτερικών Gerhard Karner, ο οποίος χαρακτήρισε την υπόθεση «κατασκοπεία» — κατηγορία που, σύμφωνα με το ίδιο το αυστριακό υπουργείο Εσωτερικών, τελικά δεν επιβεβαιώθηκε. Στις 12 Οκτωβρίου, η εισαγγελία της Βιέννης ανέφερε ως βάση για τη σύλληψη «μαρτυρίες αυτοπτών μαρτύρων», οι οποίοι φέρεται να είδαν τρεις άνδρες να παρατηρούν συγκεκριμένο αντικείμενο. Ο Ουκρανός πρόξενος στην Αυστρία ήρθε σε επαφή με τις αυστριακές αρχές και ζήτησε επίσημα πρόσβαση στον Tkach και εξηγήσεις για τις περιστάσεις της σύλληψης. Η Ukrainska Pravda και οι συνήγοροι των δημοσιογράφων δήλωσαν ότι θα διεκδικήσουν πλήρη έλεγχο των περιστάσεων, ταυτοποίηση των υπευθύνων, διευκρίνιση της απώλειας περιουσιακών στοιχείων και αποζημίωση· η ίδια η σύνταξη χαρακτήρισε τη σύλληψη παράνομη και υπέβαλε επίσημα αιτήματα στις αυστριακές αρχές για πρόσβαση στα υλικά της υπόθεσης, συμπεριλαμβανομένων των στοιχείων των μαρτύρων.
Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές
Η ουκρανική δημοσιογραφική κάλυψη — και ιδίως η Ukrainska Pravda, η οποία είναι άμεσα εμπλεκόμενη — παρουσιάζει την υπόθεση ως ζήτημα ελευθερίας του Τύπου και κατάχρησης εξουσίας. Η κάλυψη δίνει κεντρική θέση στους ισχυρισμούς του Tkach: ότι οι αυστριακοί ερευνητές γνώριζαν ότι είχαν συλλάβει δημοσιογράφους, ότι οι μαρτυρίες που αιτιολόγησαν τη σύλληψη μπορεί να προέρχονται από ανθρώπους του περιβάλλοντος Kravchenko, και ότι ενδέχεται να εμπλέκονται τόσο αυστριακοί όσο και ουκρανοί παράγοντες — ο Tkach σημειώνει ότι κανένας εκπρόσωπος της ουκρανικής εξουσίας δεν θα ήθελε, κατ’ αυτόν, την επιστροφή του Kravchenko. Η σύνταξη τονίζει τον τραυματισμό του Bondarenko και τον ισχυρισμό ότι οι αυστριακές αρχές υπερέβησαν τα όρια. Επιπλέον, η κάλυψη αναδεικνύει τον ρόλο του ουκρανικού υπουργείου Εξωτερικών, του Ουκρανού πρόξενου στην Αυστρία και της αρχισυντάκτριας Sevgil Musayeva στην αντίδραση της χώρας στη σύλληψη.
Πού διαφέρουν οι αναφορές
Οι αυστριακές αρχές και η αυστριακή εφημερίδα Der Standard παρουσιάζουν την υπόθεση ως πιθανή επιχείρηση κατασκοπείας — η Der Standard, επικαλούμενη πηγές, έγραψε ότι οι συλληφθέντες μπορεί να είναι στελέχη της ουκρανικής στρατιωτικής πληροφοριών, ενώ ο αυστριακός υπουργός Εσωτερικών Gerhard Karner είπε ότι οι δημοσιογράφοι συνελήφθησαν στο πλαίσιο υπόθεσης κατασκοπείας, αν και, σύμφωνα με το ίδιο το αυστριακό ΥΠΕΣ, η υποψία δεν επιβεβαιώθηκε. Αντίθετα, οι δημοσιογράφοι, η Ukrainska Pravda και ο ίδιος ο Tkach υποστηρίζουν ότι βρίσκονταν σε δημοσιογραφική αποστολή, ότι οι ερευνητές γνώριζαν ήδη ότι επρόκειτο για δημοσιογράφους, και ότι οι μαρτυρίες που χρησιμοποιήθηκαν ως βάση για τη σύλληψη μπορεί να προέρχονται από ανθρώπους του κύκλου Kravchenko.
Ιστορικό
Ο Ruslan Kravchenko περιγράφεται στα διαθέσιμα στοιχεία ως πρώην γενικός εισαγγελέας της Ουκρανίας και ως καταζητούμενος — οι δημοσιογράφοι βρίσκονταν, σύμφωνα με την ίδια τη σύνταξη, στη Βιέννη για να εντοπίσουν τον τόπο διαμονής του. Η σύλληψη έγινε στη Βιέννη, και οι δημοσιογράφοι αφέθηκαν ελεύθεροι στις 9 Οκτωβρίου· μαζί τους είχαν συλληφθεί άλλοι δύο ουκρανοί υπήκοοι. Στην υπόθεση παρενέβησαν δημόσια το ουκρανικό υπουργείο Εξωτερικών, ο Ουκρανός πρόξενος στην Αυστρία και η αρχισυντάκτρια της Ukrainska Pravda.