Ο Ουκρανός Βολοντίμιρ Ζουράβλοβ ζητά πολιτικό άσυλο στην Κροατία ενόψει έκδοσης στη Γερμανία
Ο Βολοντίμιρ Ζουράβλοβ, Ουκρανός υπήκοος που κατηγορείται από τη γερμανική έρευνα για τη συμμετοχή του στη δολιοφθορά των αγωγών Nord Stream το 2022, κατέθεσε αίτηση πολιτικού ασύλου στην Κροατία, υποστηρίζοντας ότι δεν θα έχει δίκαιη δίκη στη Γερμανία. Ο δικηγόρος του, Μικόλα Κατερίντσουκ, δήλωσε ότι η αίτηση δεν αναστέλλει αυτόματα τη διαδικασία έκδοσης, ενώ η υπεράσπιση ετοιμάζεται να εφεσιβάλειώσει την απόφαση του Δικαστηρίου της Πούλα που επιτρέπει την έκδοση στη Γερμανία.
Βασικά σημεία
- Ο Ουκρανός Βολοντίμιρ Ζουράβλοβ κατέθεσε αίτηση πολιτικού ασύλου στην Κροατία, ισχυριζόμενος ότι δεν θα λάβει δίκαιη δίκη στη Γερμανία.
- Ο δικηγόρος του Μικόλα Κατερίντσουκ ανακοίνωσε την αίτηση σε δηλώσεις του στο Suspilne και στο Babel στις 29 Σεπτεμβρίου.
- Ο Κατερίντσουκ δήλωσε ότι η αίτηση ασύλου δεν αναστέλλει αυτόματα τη διαδικασία έκδοσης.
- Το Περιφερειακό Δικαστήριο της Πούλα στην Κροατία είχε προηγουμένως επιτρέψει την έκδοση του Ζουράβλοβ στη Γερμανία· η υπεράσπιση έχει ανακοινώσει ότι θα εφεσιβάλειώσει την απόφαση.
- Ο Ζουράβλοβ συνελήφθη στην Πούλα στις 19 Αυγούστου βάσει ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης που εξέδωσε η Γερμανία· κατά τη σύλληψή του εργαζόταν ως σύμβουλος σε χολιγουντιανή ταινία για τη δολιοφθορά («Snake Island» / «Οстрів Зміїний»).
- Ο Ζουράβλοβ, 46 ετών, επαγγελματίας δύτης, κατηγορείται ότι ήταν ένας από τους δύτες που τοποθέτησαν εκρηκτικά στους αγωγούς τον Σεπτέμβριο του 2022· ο ίδιος αρνείται την εμπλοκή, λέγοντας ότι βρισκόταν στην Ουκρανία.
- Η Γερμανία τον κατηγορεί για συνδιοργάνωση έκρηξης, αντισυνταγματική δολιοφθορά και καταστροφή κτιρίων· μεταγενέστερο ένταλμα πρόσθεσε κατηγορία για έγκλημα πολέμου.
- Τη νύχτα της 26ης Σεπτεμβρίου 2022, τρεις από τις τέσσερις γραμμές των αγωγών Nord Stream 1 και Nord Stream 2 υπέστησαν ζημιές από υποβρύχιες εκρήξεις στη Βαλτική κοντά στο Μπορνχόλμ.
Γιατί έχει σημασία
Η αίτηση ασύλου αποτελεί νέο νομικό εμπόδιο στην προσπάθεια της Γερμανίας να εκδώσει τον Ζουράβλοβ, ενώ παράλληλα υπογραμμίζει τον πολιτικά ευαίσθητο χαρακτήρα της υπόθεσης, έπειτα από την προηγούμενη άρνηση της Πολωνίας να προχωρήσει σε έκδοση και την επίσημη θέση της Ουκρανίας ότι δεν προέκυψαν στοιχεία εμπλοκής του κράτους. Η σύλληψη ενός υπόπτου που εργαζόταν ως σύμβουλος σε ταινία για το ίδιο γεγονός προσδίδει στην υπόθεση ασυνήθιστη δημοσιότητα.
Τι συνέβη
Ο Ουκρανός υπήκοος Βολοντίμιρ Ζουράβλοβ, που κατηγορείται από γερμανούς εισαγγελείς για συμμετοχή στη δολιοφθορά των αγωγών Nord Stream το 2022, κατέθεσε αίτηση πολιτικού ασύλου στην Κροατία, αιτιολογώντας την με τον ισχυρισμό ότι δεν θα έχει δίκαιη δίκη στη Γερμανία. Η αίτηση ανακοινώθηκε στις 29 Σεπτεμβρίου από τον δικηγόρο του, Μικόλα Κατερίντσουκ, σε δηλώσεις του στο Suspilne και στο Babel. Ο Κατερίντσουκ διευκρίνισε ότι η αίτηση ασύλου δεν αναστέλλει αυτόματα τη διαδικασία έκδοσης. Ο Ζουράβλοβ είχε συλληφθεί στην Πούλα στις 19 Αυγούστου βάσει ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης που εξέδωσε η Γερμανία, ενώ εργαζόταν ως σύμβουλος στη χολιγουντιανή ταινία «Snake Island» / «Острів Зміїний», που βασίζεται στο ίδιο γεγονός. Στις 18 Σεπτεμβρίου 2026, το Περιφερειακό Δικαστήριο της Πούλα είχε επιτρέψει την έκδοσή του στη Γερμανία· η υπεράσπιση χαρακτήρισε την απόφαση «μεροληπτική» και «πολιτική» και ανακοίνωσε ότι θα ασκήσει έφεση. Στη Γερμανία, ο Ζουράβλοβ κατηγορείται για συνδιοργάνωση έκρηξης, αντισυνταγματική δολιοφθορά και καταστροφή κτιρίων, ενώ μεταγενέστερο ένταλμα πρόσθεσε κατηγορία για έγκλημα πολέμου. Ο ίδιος αρνείται κάθε εμπλοκή, υποστηρίζοντας ότι βρισκόταν στην Ουκρανία κατά τον χρόνο των εκρήξεων.
Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές
Η ουκρανική κάλυψη εστιάζει στην ουκρανική υπηκοότητα του Ζουράβλοβ, στον ουκρανό δικηγόρο του Μικόλα Κατερίντσουκ και στο επιχείρημα του εντολέα του ότι δεν θα λάβει δίκαιη δίκη στη Γερμανία. Η υπεράσπιση χαρακτήρισε την απόφαση του δικαστηρίου της Πούλα «μεροληπτική» και «πολιτική», παρουσιάζοντας τη διαδικασία ως πολιτικά παρακινημένη. Τα δημοσιεύματα παραθέτουν επίσης την προηγούμενη άρνηση της Πολωνίας να εκδώσει τον Ζουράβλοβ και την επίσημη θέση της Εισαγγελίας της Ουκρανίας ότι δεν προέκυψαν στοιχεία εμπλοκής ουκρανικών αρχών στη δολιοφθορά, καθώς και την άρνηση του ίδιου του Ζουράβλοβ ότι εμπλέκεται στην υπόθεση.
Πού διαφέρουν οι αναφορές
Τα μέσα διαφωνούν ως προς τον συνολικό αριθμό των Ουκρανών υπόπτων που έχουν ταυτοποιηθεί ή καταζητούνται από τη Γερμανία: τα περισσότερα αναφέρουν ότι έχουν εκδοθεί εντάλματα σύλληψης για έξι Ουκρανούς, ένα αναφέρει πέντε, ενώ άλλα σημειώνουν ότι έχουν ταυτοποιηθεί συνολικά επτά άτομα. Διαφορετικά αναφέρονται επίσης η ημερομηνία της απόφασης του δικαστηρίου της Πούλα — μία πηγή την τοποθετεί στις 18 Σεπτεμβρίου 2026, ενώ άλλη μιλά απλώς για «προγενέστερη» απόφαση χωρίς συγκεκριμένη ημερομηνία — και η ημερομηνία έναρξης της δίκης του Κουζνετσόβ στο Αμβούργο, που κάποιες πηγές τοποθετούν στα «τέλη Οκτωβρίου» και κάποιες συγκεκριμένα «περίπου στις 26 Οκτωβρίου».
Ιστορικό
Τη νύχτα της 26ης Σεπτεμβρίου 2022, τρεις από τις τέσσερις γραμμές των αγωγών Nord Stream 1 και Nord Stream 2 καταστράφηκαν από υποβρύχιες εκρήξεις στη Βαλτική κοντά στο νησί Μπορνχόλμ· μόνο μία γραμμή παρέμεινε ανέπαφη. Τον Φεβρουάριο του 2024, οι δανικές αρχές έκλεισαν τη δική τους έρευνα λόγω έλλειψης ενδείξεων για άσκηση ποινικής δίωξης· η Σουηδία έκανε ανάλογη απόφαση. Στις 26/27 Αυγούστου 2025, οι γερμανοί ερευνητές εξέδωσαν εντάλματα σύλληψης για έξι Ουκρανούς υπόπτους, ονομάζοντας τον Σερχίι Κουζνετσόβ ως φερόμενο επικεφαλής της ομάδας, η οποία — σύμφωνα με τους γερμανούς εισαγγελείς — ενήργησε κατ' εντολή ουκρανικών κρατικών φορέων. Ο Κουζνετσόβ συνελήφθη στην Ιταλία τον Αύγουστο του 2025 και εκδόθηκε στη Γερμανία τον Νοέμβριο του 2025· στις 1 Ιουλίου 2026, η Ομοσπονδιακή Εισαγγελία τον παρέπεμψε επίσημα σε δίκη, με ημερομηνία έναρξης στο Αμβούργο στα τέλη Οκτωβρίου. Ο Ζουράβλοβ είχε συλληφθεί στην Πολωνία το 2024 και εκ νέου στις 30 Σεπτεμβρίου 2025 βάσει ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης της Γερμανίας, αλλά τον Οκτώβριο του 2025 το δικαστήριο της Βαρσοβίας αρνήθηκε την έκδοση και διέταξε την απελευθέρωσή του. Η Ρωσία έχει κατηγορήσει την Ουκρανία, τις ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο για τις εκρήξεις· Ουκρανία, Πολωνία, ΗΠΑ και Ηνωμένο Βασίλειο έχουν αρνηθεί κάθε εμπλοκή. Η Wall Street Journal ανέφερε, επικαλούμενη πηγές, ότι η δολιοφθορά σχεδιάστηκε από ανώτερους ουκρανούς στρατιωτικούς και επιχειρηματίες και εκτελέστηκε από ιστιοφόρο σκάφος με χρήση δημοσίως διαθέσιμων ναυτικών χαρτών.