Ο Χέγκσεθ δηλώνει ότι οι ΗΠΑ δεν διέταξαν περιορισμούς στο Starshield για την Ουκρανία
Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ δήλωσε στις 20 Οκτωβρίου ότι η Ουάσιγκτον δεν εξέδωσε εντολές περιορισμού της ταχύτητας του δορυφορικού συστήματος Starshield της SpaceX για την Ουκρανία. Η δήλωση έρχεται εν μέσω αναφορών ότι οι περιορισμοί ταχύτητας — που επιβλήθηκαν γύρω στις 14 Οκτωβρίου σε ταχύτητες άνω των 160 km/h — έχουν διαταράξει ουκρανικές στρατιωτικές αποστολές και τη λειτουργία drones. Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι χαρακτήρισε την επιβράδυνση «μεγάλο λάθος», ενώ η προέλευση της απόφασης παραμένει αμφιλεγόμενη μεταξύ αμερικανικών, ουκρανικών και βρετανικών πηγών.
Βασικά σημεία
- Στις 20 Οκτωβρίου, ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ δεν εξέδωσαν εντολές περιορισμού του Starshield και ότι η πολιτική τους για την Ουκρανία παραμένει αμετάβλητη.
- Στις 14 Οκτωβρίου έγινε γνωστό ότι περιορίστηκε η ταχύτητα του Starshield, γεγονός που διέκοψε αρκετές σημαντικές ουκρανικές στρατιωτικές αποστολές σε ταχύτητες άνω των 160 km/h.
- Πηγή του ουκρανικού υπουργείου Άμυνας επιβεβαίωσε τον περιορισμό σε ταχύτητες άνω των 160 km/h, ενώ ο Ζελένσκι ανέφερε ότι ο εξοπλισμός σταματά στα 130–161 km/h.
- Ο Ζελένσκι απηύθυνε έκκληση στον Ίλον Μασκ, χαρακτηρίζοντας την επιβράδυνση «μεγάλο λάθος», ενώ στις 18 Οκτωβρίου δήλωσε στο NBC ότι το σήμα για τον περιορισμό ήρθε από την αμερικανική κυβέρνηση.
- Στις 17 Οκτωβρίου, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε ότι το «στρατιωτικό πακέτο» Starshield δεν ήταν προσωρινά διαθέσιμο στην Ουκρανία, αρνήθηκε ανάμειξη του Λευκού Οίκου, και είπε ότι το σύστημα φαίνεται να λειτουργεί ξανά.
- Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι δεν ζήτησε ο ίδιος τους περιορισμούς και ότι δεν πιστεύει ότι τους ζήτησε ο Μασκ· ο Μασκ υποστήριξε ότι οι αποφάσεις ταχύτητας εξαρτώνται από την αμερικανική κυβέρνηση.
- Ο Χέγκσεθ ανέφερε επίσης ότι οι ΗΠΑ πρέπει πρώτα να εξασφαλίσουν επαρκή αποθέματα πυραύλων Patriot για τις δικές τους δυνάμεις.
- Το συμβόλαιο του Starshield ισχύει έως τον Απρίλιο του 2027 και πληρώνεται από τη Γερμανία.
Γιατί έχει σημασία
Το Starshield αποτελεί κρίσιμο μέσο επικοινωνίας και ελέγχου drones για τις ουκρανικές δυνάμεις στην πρώτη γραμμή. Οποιοσδήποτε περιορισμός της ταχύτητάς του πλήττει άμεσα την αποτελεσματικότητα των ουκρανικών drones και τη στρατιωτική επιχειρησιακή ικανότητα. Η δημόσια άρνηση αμερικανών αξιωματούχων έρχεται σε αντίθεση με ουκρανικές αναφορές και ρεπορτάζ που αποδίδουν την απόφαση στην Ουάσιγκτον, δημιουργώντας αβεβαιότητα για τη συνεργασία ΗΠΑ–Ουκρανίας σε στρατιωτικές τεχνολογίες. Η εμπλοκή προσωπικοτήτων όπως ο Μασκ, ο Τραμπ και ανώτατοι αξιωματούχοι αναδεικνύει ερωτήματα σχετικά με τη λήψη αποφάσεων που αφορούν έναν ενεργό πόλεμο. Ο Χέγκσεθ, στην ίδια εμφάνιση, σήμανε ότι τα αποθέματα πυραύλων Patriot πρέπει πρώτα να καλύψουν τις αμερικανικές ανάγκες, υπονοώντας περαιτέρω εντάσεις στη στρατιωτική βοήθεια προς την Ουκρανία.
Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές
Οι ουκρανικές πηγές υπογραμμίζουν ότι οι περιορισμοί ταχύτητας στο Starshield πλήττουν άμεσα τις επιχειρήσεις στην πρώτη γραμμή, ιδίως τα drones, και ότι η Ουκρανία δεν έχει λάβει καμία εξήγηση για τον χρόνο της απόφασης. Ο Ζελένσκι χαρακτήρισε την επιβράδυνση «μεγάλο λάθος» και επικαλέστηκε δοκιμές σε ευρωπαϊκό έδαφος όπου δεν διαπιστώθηκαν περιορισμοί, παρουσιάζοντάς το αυτό ως ένδειξη στοχευμένης ενέργειας κατά της Ουκρανίας. Η ουκρανική κάλυψη συνδέει τη διαμάχη με τις αναφορές για καθυστερήσεις σε παραδόσεις αμερικανικού στρατιωτικού υλικού και σε παραδόσεις πυραύλων Patriot που έχουν ήδη πληρωθεί, καθώς και με την πρόταση που αποδίδεται σε γερουσιαστές των ΗΠΑ για επέκταση της χρήσης Starlink σε ρωσικό έδαφος σε αντάλλαγμα παύσης πληγμάτων κατά ρωσικών διυλιστηρίων.
Πώς το περιγράφουν οι διεθνείς πηγές
Διεθνή μέσα, μεταξύ άλλων αναμεταδίδοντας το ρεπορτάζ των Wall Street Journal και Reuters, παρουσιάζουν τον Ίλον Μασκ ως τον εμπνευστή των περιορισμών, παρατηρώντας παράλληλα ότι ο ίδιος ο Μασκ αποδίδει τέτοιες αποφάσεις στην αμερικανική κυβέρνηση, αφήνοντας ανοιχτό το αίτιο. Η διεθνής κάλυψη προβάλλει τις δημόσιες αρνήσεις Τραμπ, Ρούμπιο και Χέγκσεθ για εμπλοκή της αμερικανικής κυβέρνησης και τη θέση του Χέγκσεθ ότι οι αποφάσεις της Starlink διέπονται από τους όρους παροχής υπηρεσιών και όχι από την Ουάσιγκτον. Ορισμένα μέσα αναφέρουν τον λογαριασμό της The Telegraph ότι ο Μασκ πρότεινε τον περιορισμό και ο Τραμπ τον ενέκρινε, παρουσιάζοντάς τον ως αντίθετο αφήγημα προς τις δικές του διαψεύσεις. Παράλληλα, η διεθνής κάλυψη δίνει έμφαση στις δηλώσεις Χέγκσεθ για τα αποθέματα Patriot και την ανάγκη πρώτα να εξυπηρετηθούν οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις.
Πού διαφέρουν οι αναφορές
Τρεις κύριες γραμμές σύγκρουσης εντοπίζονται στις πηγές. Πρώτον, για το ποιος ζήτησε τους περιορισμούς: η Wall Street Journal αναφέρει ότι ο Μασκ τους διέταξε, ο ίδιος ο Μασκ λέει ότι η απόφαση ανήκει στην αμερικανική κυβέρνηση, ο Τραμπ αρνείται τόσο τον εαυτό του όσο και τον Μασκ, η The Telegraph γράφει ότι ο Μασκ πρότεινε και ο Τραμπ συμφώνησε, το Reuters με πηγές του αναφέρει ότι η εντολή ήρθε από τον Λευκό Οίκο, ενώ Χέγκσεθ και Ρούμπιο αρνούνται ότι οι ΗΠΑ εξέδωσαν σχετική εντολή. Δεύτερον, για το αν το σύστημα λειτουργεί ξανά: ο Ρούμπιο λέει ότι βάσει πληροφοριών δύο ημερών το σύστημα λειτουργεί, πηγές του ουκρανικού υπουργείου Άμυνας ανέφεραν στις 15 Οκτωβρίου αποκατάσταση της λειτουργίας εν κινήσει, αλλά ο Ζελένσκι στις 19 Οκτωβρίου ανέφερε ότι ο εξοπλισμός εξακολουθεί να σταματά στα 130–161 km/h. Τρίτον, για τη θέση της αμερικανικής κυβέρνησης: αμερικανοί αξιωματούχοι δηλώνουν ότι η πολιτική των ΗΠΑ δεν έχει αλλάξει, ενώ ο Ζελένσκι υποστηρίζει ότι το σήμα προήλθε από την κυβέρνηση των ΗΠΑ και ότι οι περιορισμοί εφαρμόστηκαν μόνο στην Ουκρανία και όχι σε δοκιμές σε ευρωπαϊκό έδαφος.
Ιστορικό
Το Starshield αποτελεί τη στρατιωτική εκδοχή του δορυφορικού διαδικτύου Starlink της SpaceX και χρησιμοποιείται από την Ουκρανία τόσο για επικοινωνίες στην πρώτη γραμμή όσο και για τον έλεγχο και την αναχαίτιση drones, μεταξύ άλλων κατά ιπτάμενων απειλών τύπου Shahed. Το συμβόλαιο της υπηρεσίας ισχύει έως τον Απρίλιο του 2027 και χρηματοδοτείται από τη Γερμανία. Ξεχωριστά, η Wall Street Journal περιέγραψε πρόταση αμερικανών γερουσιαστών —μεταξύ των οποίων οι Ρότζερ Ουίκερ και Κέβιν Κρέιμερ, που επισκέφθηκαν το Κίεβο στις 9 Οκτωβρίου μαζί με δύο μέλη της Βουλής— για επέκταση της κάλυψης περίπου 300 km εντός ρωσικού εδάφους, με αντάλλαγμα 100ήμερη παύση πληγμάτων κατά ρωσικών διυλιστηρίων. Ουκρανός διοικητής υποστήριξε δημόσια ότι η χρήση του Starlink σε ρωσικό έδαφος θα επιτάχυνε σημαντικά τον τερματισμό του πολέμου, συνδέοντας τη συζήτηση για το Starshield με τη συνολική πορεία της σύγκρουσης.