Πάνω από τα μισά ουκρανικά F-16 εκτός μάχης λόγω καθυστερήσεων στη συντήρηση στο Βέλγιο
Σύμφωνα με ανώνυμη δυτική πηγή που επικαλείται η Wall Street Journal, πάνω από τα μισά ουκρανικά μαχητικά F-16 είναι μη επιχειρησιακά λόγω καθυστερήσεων στην τεχνική συντήρηση που εκτελείται στο Βέλγιο. Ο πρόεδρος Ζελένσκι επιβεβαίωσε στη Financial Times ότι περίπου τα μισά F-16 βρίσκονται εκτός μάχης και ζήτησε τη μεταφορά μέρους της συντήρησης σε ουκρανικό έδαφος, ενώ ο εκπρόσωπος του ουκρανικού ΥΠΕΞ αμφισβήτησε τη «καταστροφικά χαμηλή» ετοιμότητα που περιγράφει η WSJ.
Βασικά σημεία
- Πάνω από τα μισά ουκρανικά F-16 είναι μη επιχειρησιακά λόγω καθυστερήσεων στη συντήρηση στο Βέλγιο, σύμφωνα με ανώνυμη δυτική πηγή που επικαλείται η WSJ.
- Οι ΗΠΑ υπέγραψαν με τη βελγική Sabena Aerospace Engineering σύμβαση ύψους έως 235,5 εκατ. δολαρίων για τη συντήρηση των ουκρανικών F-16 (υπεγράφη τον Ιανουάριο 2026).
- Οι φασικές τεχνικές επιθεωρήσεις διαρκούν 2-6 εβδομάδες στις ΗΠΑ αλλά έως 40 εβδομάδες στο Βέλγιο, σύμφωνα με τον εν αποστραχτεία αντιναύαρχο του Αμερικανικού Ναυτικού Mark Montgomery.
- Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι περίπου τα μισά F-16 βρίσκονται εκτός μάχης στην Ευρώπη και ζήτησε τη μεταφορά της συντήρησης στην Ουκρανία με δυτική στήριξη.
- Ο εκπρόσωπος του ουκρανικού ΥΠΕΞ Heorhiy Tykhyi δήλωσε ότι οι αναφορές για καταστροφικά χαμηλή ετοιμότητα δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα και ότι οι χρόνοι επισκευής μειώνονται.
- Στις 29 Σεπτεμβρίου ο Ζελένσκι ανακοίνωσε ότι το Βέλγιο θα παραδώσει τρία F-16 στην Ουκρανία έως το τέλος 2026, ενώ η Ουκρανία σχεδιάζει να αγοράσει δεκάδες χιλιάδες 20χιλ. βλήματα για την αντιμετώπιση ρωσικών drone.
Γιατί έχει σημασία
Ένα μεγάλο μέρος του ουκρανικού στόλου F-16, που περιγράφεται ως το πιο αποτελεσματικό μέσο αντιμετώπισης των νέων ρωσικών drone με στροβιλοκινητήρα, είναι καθηλωμένο λόγω καθυστερήσεων σε μία μόνο αλυσίδα συντήρησης στο Βέλγιο, υπό αμερικανική σύμβαση. Η WSJ, επικαλούμενη ανώνυμη δυτική πηγή, προειδοποίησε ότι με τους σημερινούς ρυθμούς χρήσης και επισκευής, η Ουκρανία θα μπορούσε να μείνει χωρίς τα υπόλοιπα F-16 μέσα στο έτος. Ο Ζελένσκι ζήτησε τη μεταφορά μέρους της συντήρησης σε ουκρανικό έδαφος, ενώ η Ουκρανία αναζητά δεκάδες χιλιάδες 20χιλ. βλήματα για να χρησιμοποιεί τα μαχητικά οικονομικότερα κατά των drone.
Τι συνέβη
Δυτικά και ουκρανικά μέσα ανέφεραν στα τέλη Σεπτεμβρίου ότι πάνω από τα μισά ουκρανικά μαχητικά F-16 είναι μη επιχειρησιακά, επειδή η τεχνική συντήρηση εκτελείται στο Βέλγιο από τη Sabena Aerospace Engineering, βάσει σύμβασης με το αμερικανικό Υπουργείο Άμυνας ύψους έως 235,5 εκατ. δολαρίων, που υπεγράφη τον Ιανουάριο 2026. Οι φασικές επιθεωρήσεις μετά από περίπου 300 ώρες πτήσης, που στις ΗΠΑ διαρκούν 2-6 εβδομάδες, στο Βέλγιο μπορούν να φτάσουν τις 40 εβδομάδες, σύμφωνα με τον εν αποστρατεία αντιναύαρχο Mark Montgomery. Σε συνέντευξή του στη Financial Times, ο πρόεδρος Ζελένσκι επιβεβαίωσε ότι περίπου τα μισά F-16 βρίσκονται εκτός μάχης στην Ευρώπη και ζήτησε τη μεταφορά της συντήρησης στην Ουκρανία με δυτική στήριξη. Στις 29 Σεπτεμβρίου ανακοίνωσε επίσης ότι το Βέλγιο θα παραδώσει τρία F-16 έως το τέλος 2026 και ότι η Ουκρανία έχει ήδη λάβει επείγουσες παραδόσεις πυρομαχικών για F-16 από το Βέλγιο, την Ισπανία και άλλες χώρες.
Πού διαφέρουν οι αναφορές
Τρεις κύριες αντιπαραθέσεις καταγράφονται στα δημοσιεύματα. Πρώτον, η WSJ και ανώνυμη δυτική πηγή υποστηρίζουν ότι πάνω από τα μισά F-16 είναι μη επιχειρησιακά, ενώ ο εκπρόσωπος του ουκρανικού ΥΠΕΞ αμφισβητεί αυτή την εκτίμηση, λέγοντας ότι οι χρόνοι επισκευής μειώνονται και ζητώντας να μην υπονομεύεται η εμπιστοσύνη στη διεθνή χρηματοδότηση της συντήρησης. Δεύτερον, η WSJ γράφει ότι η Ουκρανία θα μπορούσε να εξαντλήσει τα F-16 μέσα «στο έτος» χωρίς διευκρίνιση, ορισμένα ουκρανικά μέσα το ερμηνεύουν ως τέλος 2025 και άλλα ως τέλος 2026. Τρίτον, οι περισσότερες πηγές αναφέρουν ότι η βελγική επιθεώρηση μπορεί να διαρκέσει έως 40 εβδομάδες, ενώ μία πηγή παραφράζει την ίδια εκτίμηση ως «έως εννέα μήνες».
Ιστορικό
Η Ουκρανία παρέλαβε τα πρώτα F-16 το καλοκαίρι του 2024 και πρόσθετα αεροσκάφη από την Ολλανδία τον Φεβρουάριο 2025. Η αμερικανική πολιτική τοποθετεί τη συντήρηση των F-16 υπό σύμβαση με τη βελγική Sabena Aerospace Engineering, ύψους έως 235,5 εκατ. δολαρίων, που υπεγράφη τον Ιανουάριο 2026. Τα F-16 χρειάζονται φασική τεχνική επιθεώρηση μετά από περίπου 300 ώρες πτήσης, που στις ΗΠΑ διαρκεί 2-6 εβδομάδες αλλά στο Βέλγιο μπορεί να φτάσει τις 40 εβδομάδες. Η καθυστέρηση συμπίπτει με απότομη αύξηση των ρωσικών επιθέσεων με drone στροβιλοκινητήρα (από περίπου 350 τον Ιούνιο σε περίπου 2.000 σε έναν πρόσφατο μήνα και 2.800 τον Αύγουστο 2026, σύμφωνα με την ουκρανική Πολεμική Αεροπορία) και με πτώση του ποσοστού αναχαίτισης σε περίπου 55%, έναντι άνω του 90% για τα παλαιότερου τύπου «σχεϊέντ». Οι πύραυλοι Patriot είναι σε έλλειψη, γεγονός που αυξάνει τη σημασία της επιχειρησιακής διαθεσιμότητας των F-16, ενώ η Ουκρανία αναζητά επίσης δεκάδες χιλιάδες 20χιλ. βλήματα για πιο οικονομική χρήση των μαχητικών κατά των drone. Η αμερικανική στρατιωτική αεροπορία αντιμετωπίζει δικές της πιέσεις, με προειδοποίηση του GAO την άνοιξη 2026 και έλλειμμα ανταλλακτικών 14 δισ. δολαρίων.