Σύγκρουση Ζελένσκι–Κλιτσκό για την ετοιμότητα του Κιέβου ενόψει του χειμώνα

Γιατί έχει σημασία

Η δημόσια αντιπαράθεση μεταξύ του Προέδρου και του δημάρχου της πρωτεύουσας αναδεικνύει ρήγμα στην πολιτική ηγεσία την ώρα που η Ρωσία έχει κλιμακώσει τα πλήγματα στην ενεργειακή υποδομή. Ο Ζελένσκι προανήγγειλε αποφάσεις και αλλαγές στους αλγορίθμους διαχείρισης του Κιέβου, υπονοώντας πιθανή αναδιάρθρωση της τοπικής διοίκησης. Παράλληλα, η Βερχόβνα Ράντα ψήφισε να κληθεί ο Κλιτσκό στο Κοινοβούλιο και ανακοινώθηκε συγκέντρωση ζητώντας την παραίτησή του, ανεβάζοντας το πολιτικό κόστος. Ο Κλιτσκό ερμήνευσε την κριτική ως μέρος ευρύτερης προσπάθειας υπονόμευσης της τοπικής αυτοδιοίκησης.

Τι συνέβη

Στις 13 Οκτωβρίου, ο Πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, με ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ανέφερε ότι βάσει των αναφορών που άκουσε στη συνεδρίαση του Αρχηγείου του Ανώτατου Διοικητή, η εκτέλεση των σχεδίων ανθεκτικότητας στο Κίεβο βρίσκεται πίσω από αυτή άλλων περιοχών της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένων των μετωπικών και παραμεθόριων. Δήλωσε ότι ακόμη και μεμονωμένα πλήγματα drones Shahed προκαλούν διακοπές ρεύματος και νερού σε μεγάλο τμήμα της πρωτεύουσας. Ξεκίνησε διαβουλεύσεις με εκπροσώπους του τομέα ασφαλείας, επιχειρηματίες και τοπικούς αξιωματούχους —μεταξύ άλλων τον Βασίλ Μαλιούκ, τον Ιβάν Φεντόροφ, τον δήμαρχο Χαρκόβου Ιχόρ Τερέχοφ, τον Κονσταντίν Γεφιμένκο και τον Μάξιμ Γεφίμοφ— χωρίς τη συμμετοχή του Κλιτσκό, και ανέφερε ότι ετοιμάζει αποφάσεις για αλλαγές στη διαχείριση της πόλης.

Ο δήμαρχος του Κιέβου Βιτάλι Κλιτσκό απάντησε ότι η πόλη είναι πλήρως έτοιμη για την κεντρική θέρμανση, ότι οι κατηγορίες είναι αβάσιμες και ότι η κριτική διαδίδεται από πόρους συνδεδεμένους με την κεντρική εξουσία. Ανέφερε ότι ο δήμαρχος δεν ευθύνεται για την αεράμυνα, ότι οι επικεφαλής των επαρχιακών διοικήσεων διορίζονται από το Γραφείο του Προέδρου, και ότι επιχειρείται η αποδυνάμωση της τοπικής αυτοδιοίκησης με την αντικατάσταση εκλεγμένων δημάρχων με επικεφαλής στρατιωτικών διοικήσεων.

Την ίδια ημέρα, η Βερχόβνα Ράντα ψήφισε (151 βουλευτές) την πρόταση της βουλευτού Μαργιάνα Μπεζούγλα («Σλούγκα Ναρούντου») να κληθεί ο Κλιτσκό στο Κοινοβούλιο στις 14 Οκτωβρίου στις 12:00. Έχει επίσης ανακοινωθεί για τις 17 Οκτωβρίου συγκέντρωση ακτιβιστών με αίτημα την παραίτηση του δημάρχου.

Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές

Τα ουκρανικά μέσα προβάλλουν κυρίως την κριτική Ζελένσκι και τις σχεδιαζόμενες αποφάσεις, παρουσιάζοντας το Κίεβο ως προβληματική περίπτωση σε σύγκριση με τις μετωπικές περιοχές. Παράλληλα, δίνουν έμφαση στη ψηφοφορία της Βερχόβνα Ράντα για την κλήτευση του Κλιτσκό και στην ανακοινωθείσα συγκέντρωση της 17ης Οκτωβρίου ως συγκεκριμένες πολιτικές συνέπειες. Αρκετά μέσα φιλοξενούν εκτενώς την απάντηση Κλιτσκό —ότι η κριτική είναι αβάσιμη, ότι οι θερμικές υποδομές έχουν αποκατασταθεί και ότι πρόκειται για επίθεση στην τοπική αυτοδιοίκηση— ενώ ορισμένα σχολιάζουν κριτικά τη διεξαγωγή της διαβούλευσης χωρίς τον δήμαρχο.

Πώς το περιγράφουν οι διεθνείς πηγές

Η μοναδική διεθνής πηγή (γερμανόφωνο μέσο) παρουσιάζει την υπόθεση ως ανοιχτή αντιπαράθεση μεταξύ Ζελένσκι και Κλιτσκό, δίνοντας πολιτικό υπόβαθρο: τον Κλιτσκό ως πρώην παγκόσμιο πρωταθλητή πυγμαχίας, δήμαρχο από το 2014, με παρελθόν συγκρούσεων με την κυβέρνηση Ζελένσκι. Τονίζει το ενεργειακό-πολεμικό πλαίσιο των ενισχυμένων ρωσικών πληγμάτων και τη δήλωση Κλιτσκό ότι «η αναζήτηση αποδιοπομπαίων δεν δίνει στους ανθρώπους επιπλέον θέρμανση», προτάσσοντας τη διάσταση της χειμερινής ασφάλειας έναντι των εσωτερικών πολιτικών λεπτομερειών που κυριαρχούν στα ουκρανικά μέσα.

Πού διαφέρουν οι αναφορές

Δύο κεντρικές γραμμές σύγκρουσης προκύπτουν από τις πηγές. Πρώτον, για την ετοιμότητα του Κιέβου: ο Ζελένσκι υποστηρίζει ότι η πόλη υστερεί σε σχέση με άλλες περιοχές, ακόμη και μετωπικές, ενώ ο Κλιτσκό θεωρεί τις κατηγορίες αβάσιμες και τονίζει ότι το Κίεβο είναι έτοιμο για την κεντρική θέρμανση. Μία πηγή (NV) παραθέτει τίτλο πρώην επικεφαλής της Υπηρεσίας Αποκατάστασης Σουχομλίν ότι η ετοιμότητα ανέρχεται μόλις στο 40%, στοιχείο που δεν τεκμηριώνεται και αντίκειται στους ισχυρισμούς Κλιτσκό. Δεύτερον, για την κατανομή ευθυνών: ο Ζελένσκι συνδέει τα προβλήματα με τη δημοτική αρχή, ενώ ο Κλιτσκό υποστηρίζει ότι ο δήμαρχος δεν ευθύνεται για την αεράμυνα, ότι οι επικεφαλής των επαρχιακών διοικήσεων διορίζονται από το Γραφείο του Προέδρου, και ότι η κριτική εντάσσεται σε προσπάθεια κατάλυσης της τοπικής αυτοδιοίκησης.

Ιστορικό

Ο Κλιτσκό είναι δήμαρχος του Κιέβου από το 2014 και πρώην παγκόσμιος πρωταθλητής πυγμαχίας. Ζελένσκι και Κλιτσκό βρίσκονται σε πολιτική αντιπαράθεση εδώ και χρόνια — ήδη λίγο μετά την ανάληψη της προεδρίας το 2019, ο Κλιτσκό είχε καταγγείλει την κυβέρνηση για απόπειρα περιορισμού των εξουσιών του. Ο Ζελένσκι είχε δημόσια επικρίνει τη χειμερινή προετοιμασία του Κιέβου και το προηγούμενο έτος. Από τις 30 Σεπτεμβρίου η Ρωσία έχει επαναλάβει μαζικές επιθέσεις στην ενεργειακή υποδομή της Ουκρανίας, με επανειλημμένες διακοπές ρεύματος και νερού και πρόσκαιρη παράλυση του μετρό στο Κίεβο.