Ρούμπιο: Πιθανό «οδικός χάρτης» για επανέναρξη των συνομιλιών ΗΠΑ-Ρωσίας-Ουκρανίας μέσα σε εβδομάδες

Γιατί έχει σημασία

Η επίσκεψη των απεσταλμένων των ΗΠΑ σε Μόσχα και Κίεβο σηματοδοτεί την πρώτη αμερικανική διπλωματική πρωτοβουλία που συνδυάζει και τις δύο πρωτεύουσες μετά τη διακοπή των συνομιλιών, ενώ η δήλωση Ρούμπιο ότι «οδικός χάρτης» θα μπορούσε να εκπονηθεί μέσα σε εβδομάδες ανοίγει την προοπτική του πρώτου συγκεκριμένου πλαισίου διαπραγμάτευσης. Ταυτόχρονα, η αισιοδοξία της Ουάσιγκτον έρχεται σε αντίθεση με τις εκτιμήσεις Ευρωπαίων αξιωματούχων που επικαλείται το Bloomberg, σύμφωνα με τις οποίες ο Πούτιν δεν έχει υποχωρήσει στις απαιτήσεις του και σοβαρές διαπραγματεύσεις είναι απίθανες πριν από το επόμενο έτος. Η Ουκρανία και οι ευρωπαίοι εταίροι της έχουν ήδη συμφωνήσει να προετοιμάσουν τις συνθήκες για περαιτέρω συνομιλίες, διευρύνοντας τη μορφή πέρα από το αρχικό διμερές πλαίσιο.

Τι συνέβη

Στις 5 Σεπτεμβρίου 2026, οι ειδικοί απεσταλμένοι του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζαρεντ Κούσνερ, συναντήθηκαν στη Μόσχα με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν. Την επόμενη μέρα, 6 Σεπτεμβρίου, επισκέφθηκαν για πρώτη φορά το Κίεβο, όπου πραγματοποίησαν τρεις γύρους συνομιλιών με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, παρουσία συμβούλων εθνικής ασφαλείας από Γαλλία, Γερμανία και Ηνωμένο Βασίλειο (η «Ε3»). Κατά τη διάρκεια της παραμονής τους, ο Ζελένσκι δήλωσε ότι το Κίεβο είναι έτοιμο να επιστρέψει σε τριμερείς διαπραγματεύσεις, με πιθανούς τόπους συνάντησης τα ΗΑΕ, την Ελβετία ή την Τουρκία.

Στις 8 Σεπτεμβρίου, ο Τραμπ είχε τηλεφωνική επικοινωνία περίπου μίας ώρας με τον Πούτιν, την οποία ο Ρώσος βοηθός Γιούρι Ουσακόφ χαρακτήρισε «θετική», ενώ ο Λευκός Οίκος δεν δημοσίευσε δικό του ανακοινωθέν. Μετά την κλήση, ο Τραμπ δήλωσε ότι είχε «σπουδαία συνομιλία» με τον Πούτιν και ότι ο Ρώσος ηγέτης «θέλει να κάνει συμφωνία», προσθέτοντας ότι εάν ο Ζελένσκι θέλει επίσης συμφωνία, «αυτό θα ήταν πολύ καλό».

Την ίδια μέρα, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, από την Κολομβία, δήλωσε ότι υπάρχει η δυνατότητα μέσα στις επόμενες εβδομάδες να καταρτιστεί σχέδιο δράσης για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας, χαρακτηρίζοντας τις συνομιλίες των απεσταλμένων «ουσιαστικές» με «νέες ιδέες», αλλά σημειώνοντας ότι σημαντικά εμπόδια παραμένουν και ότι υπάρχει ακόμη «πολλή δουλειά» μπροστά.

Στις 9 Σεπτεμβρίου, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ δήλωσε ότι αυτή τη στιγμή δεν υπάρχουν συγκεκριμένα σχέδια ή «οδικοί χάρτες» για τη διευθέτηση του πολέμου, αν και επιβεβαίωσε κοινή πολιτική βούληση για επανέναρξη των τριμερών συνομιλιών και εξέφρασε την ελπίδα ότι αυτές θα αποκατασταθούν σύντομα. Παράλληλα, ο εκπρόσωπος του ουκρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Χεορχίι Τίχιι, επιβεβαίωσε προκαταρκτική συμφωνία για προσωπική συνάντηση μεταξύ Ζελένσκι και Τραμπ στο δεύτερο μισό του Σεπτεμβρίου.

Πώς το περιγράφουν οι ουκρανικές πηγές

Τα ουκρανικά μέσα προβάλλουν τη δήλωση Ρούμπιο για τον «οδικό χάρτη» και τη δήλωση Ζελένσκι ότι η επίσκεψη των απεσταλμένων ήταν ευκαιρία για «ξεμπλοκάρισμα» της διπλωματικής διαδικασίας, δίνοντας έμφαση στο ότι οι Αμερικανοί παρουσίασαν «αρκετές» νέες ιδέες. Ο Ουκρανός πρόεδρος δήλωσε ετοιμότητα για επιστροφή σε τριμερές πλαίσιο και πρότεινε πιθανές τοποθεσίες, όπως η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, τα ΗΑΕ, η Ελβετία ή η Τουρκία. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην παρουσία των συμβούλων εθνικής ασφαλείας της Γαλλίας, της Γερμανίας και του Ηνωμένου Βασιλείου στις συνομιλίες του Κιέβου, με ουκρανούς αναλυτές και τον Φινλανδό ευρωβουλευτή Πέκα Τόβερι να ερμηνεύουν τη συμμετοχή τους ως αποτέλεσμα ευρωπαϊκής πίεσης στην Ουάσιγκτον. Ο Ουκρανός πρεσβευτής Σερχίι Κορσούνσκιι προειδοποιεί ότι η ρωσική θέση συνεπάγεται ότι η Ουκρανία πρέπει να πάψει να υπάρχει.

Πώς το περιγράφουν οι διεθνείς πηγές

Η διεθνής κάλυψη, σύμφωνα με το γαλλικό Le Monde και το Bloomberg όπως παρατίθενται σε ουκρανικά μέσα, δίνει έμφαση στον σκεπτικισμό των ευρωπαίων αξιωματούχων: οι συνομιλίες δεν έφεραν ουσιαστική πρόοδο, ο Πούτιν δεν έχει μαλακώσει τη θέση του και συνεχίζει να απαιτεί τον έλεγχο ολόκληρης της περιφέρειας του Ντονέτσκ, ενώ αναμένεται κλιμάκωση των χειμερινών επιθέσεων στην ενεργειακή υποδομή της Ουκρανίας. Προβάλλεται επίσης η εκτίμηση ότι σοβαρές διαπραγματεύσεις είναι απίθανες πριν από το επόμενο έτος. Η μοναδική γαλλόφωνη πηγή (Le Monde) προτάσσει τη γραμμή Πεσκόφ για «καμία υπάρξη σχεδίων», τονίζοντας το χάσμα μεταξύ αμερικανικής αισιοδοξίας και ρωσικής τοποθέτησης, ενώ η απουσία επίσημης ανακοίνωσης του Λευκού Οίκου για την κλήση Τραμπ-Πούτιν τροφοδοτεί αμφιβολίες για το πραγματικό περιεχόμενό της.

Πού διαφέρουν οι αναφορές

Οι πηγές διαφωνούν σε τέσσερα κύρια σημεία.

Πρώτον, για το αν ο Πούτιν είναι ειλικρινά έτοιμος για διαπραγματεύσεις: ο Τραμπ δήλωσε ότι «θέλει να κάνει συμφωνία», ο Ζελένσκι μετέφερε ότι «οι Ρώσοι είναι έτοιμοι για διαπραγματεύσεις» και ο Πεσκόφ επιβεβαίωσε «γενική πολιτική βούληση» — αλλά ευρωπαίοι αξιωματούχοι που επικαλείται το Bloomberg αναφέρουν ότι ο Πούτιν δεν έχει μαλακώσει τη θέση του.

Δεύτερον, για το αν η επίσκεψη Γουίτκοφ-Κούσνερ απέφερε πρόοδο: ο Ρούμπιο τη χαρακτήρισε «ουσιαστική» με «νέες ιδέες», ο Γουίτκοφ μίλησε για «σημαντική πρόοδο» και ο Ζελένσκι ανέφερε «αρκετές» καλές ιδέες — ενώ ευρωπαίοι αξιωματούχοι και πηγή της Ουκρανικής Προεδρίας στο Radio NV ανέφεραν ότι δεν υπήρξε ουσιαστική πρόοδος και δεν αναμενόταν ανατροπή.

Τρίτον, για το αν υπάρχει «οδικός χάρτης»: ο Ρούμπιο είπε ότι θα μπορούσε να εκπονηθεί μέσα σε εβδομάδες, αλλά ο Πεσκόφ δήλωσε ότι αυτή τη στιγμή δεν υπάρχουν τέτοια σχέδια — αν και συμφώνησε σε «γενική πολιτική βούληση».

Τέταρτον, για το αν μπορούν να ξεκινήσουν σύντομα σοβαρές διαπραγματεύσεις: ο Ρούμπιο και ο Ζελένσκι μίλησαν για εβδομάδες, ο Τραμπ είπε ότι και οι δύο ηγέτες «κουράστηκαν να πολεμούν» — αλλά ευρωπαίοι αξιωματούχοι που επικαλείται το Bloomberg θεωρούν ότι σοβαρές διαπραγματεύσεις δεν αναμένονται πριν το επόμενο έτος.

Ιστορικό

Η επίσκεψη στο Κίεβο ήταν η πρώτη φορά που οι Γουίτκοφ και Κούσνερ ταξίδεψαν στην Ουκρανία, παρόλο που ο Γουίτκοφ είχε προηγουμένως συναντήσει τον Πούτιν πολλές φορές στη Μόσχα. Ο Τραμπ είχε προηγουμένως θέσει ως προϋπόθεση για δική του διμερή συνάντηση με τον Πούτιν την ύπαρξη ειρηνευτικής συμφωνίας. Σύμφωνα με αναφορές, ο διευθυντής της CIA Τζον Ράτκλιφ συναντήθηκε με Ρώσους εκπροσώπους των μυστικών υπηρεσιών στη Μόσχα τον Αύγουστο, με στόχο να πιέσει για τερματισμό της εισβολής. Η ρωσική απαίτηση για έλεγχο ολόκληρης της περιφέρειας του Ντονέτσκ ως μέρος οποιασδήποτε συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός δεν έχει αποσυρθεί δημόσια. Σύμφωνα με τον Φινλανδό ευρωβουλευτή Πέκα Τόβερι, η παρουσία των συμβούλων εθνικής ασφαλείας Γαλλίας, Γερμανίας και Ηνωμένου Βασιλείου στις συνομιλίες του Κιέβου ήταν αποτέλεσμα ευρωπαϊκής πίεσης στην Ουάσιγκτον και όχι αμερικανική πρωτοβουλία, με τον Φινλανδό πρόεδρο Αλεξάντερ Στουμπ να αναφέρεται μεταξύ εκείνων που πίεσαν τον Τραμπ. Κατά τη διάρκεια της τηλεφωνικής επικοινωνίας Πούτιν-Τραμπ στις 8 Σεπτεμβρίου, συζητήθηκαν, σύμφωνα με τον Πεσκόφ, ζητήματα ανταλλαγών κρατουμένων μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, καθώς και μεταξύ Ρωσίας και ΗΠΑ.